‘কুইপু’ কি? বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ ভিতৰতে ডাঙৰ! বিজ্ঞানীৰ এই নতুন আৱিষ্কাৰৰ আকাৰ হাতীপটিৰ ১৩ গুণ

শেহতীয়াকৈ জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানীসকলে বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ মহাজাগতিক গঠন (Largest Cosmic Structure) আৱিষ্কাৰ কৰিছে, যাক “কুইপু” (Quipu)বুলি কোৱা হৈছে। তাৰকাৰাজ্যৰ এক বিশাল জটিলতা, আমি জনা বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ গঠন। ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য প্ৰায় ১৩২ কোটি আলোকবৰ্ষ, যাৰ বাবে ই বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ অন্যতম বৃহৎ গঠন হৈ পৰিছে। ই বহুতো তাৰকাৰাজ্য আৰু গেছৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত ফিলামেণ্ট বা জালৰ দৰে বিয়পি আছে, যিটো আমি বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ বৃহৎ পৰিসৰত দেখিবলৈ পাওঁ।

 “কুইপু” নামটো প্ৰাচীন ইনকা সভ্যতাৰ গাণিতিক গণনাৰ আহিলাৰ পৰা আহিছে, য’ত ৰছীত গাঁঠি বান্ধি তথ্য সংৰক্ষণ কৰিছিল। ইয়াৰ এনেকুৱা নামকৰণ কৰা হৈছে কাৰণ এই তাৰকাৰাজ্যৰ ফিলামেণ্টৰ আকৃতি ইনকা সভ্যতাৰ কুইপুৰ দৰেই জটিল আৰু সংযুক্ত।

জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানীসকলে পৰিচিত বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ গঠন আৱিষ্কাৰ কৰিছে, যাক কুইপু বুলি কোৱা হৈছে, যিটো প্ৰায় ১৩২ কোটি আলোকবৰ্ষ বিস্তৃত আৰু ইয়াত প্ৰায় ২০০ কোৱাড্ৰিলিয়ন সৌৰ ভৰ আছে।

বিজ্ঞানীসকলে বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ গঠনসমূহৰ মানচিত্ৰ নিৰ্মাণৰ কাম কৰি আছে, য’ত তেওঁলোকে বিভিন্ন পোহৰৰ তৰংগত বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ বস্তুবোৰৰ আৰ্হি বিশ্লেষণ কৰিছে। দূৰৈৰ মহাজাগতিক বস্তুবোৰৰ পোহৰ ৰঙা ৰঙৰ ফালে স্থানান্তৰিত হয়, যাক “ৰেডশ্বিফ্ট” বুলি জনা যায়। সাধাৰণতে ০.৩ পৰ্যন্ত ৰেডশ্বিফ্ট থকা বস্তুৰ মেপ ভালদৰে কৰা হৈছে যদিও এই অধ্যয়নত বিজ্ঞানীসকলে ০.৩ৰ পৰা ০.৬ লৈকে ৰেডশ্বিফ্ট থকা বস্তুৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে। ৰেডশ্বিফ্ট যিমানেই বেছি হ’ব, বস্তুবোৰ সিমানেই দূৰৱৰ্তী।

তেওঁলোকৰ গৱেষণাত তেওঁলোকে “কুইপু” নামৰ এটা বিশাল মহাজাগতিক গঠন চিনাক্ত কৰিছিল, যিটো ইমানেই ডাঙৰ যে আকাশৰ মানচিত্ৰত ইয়াক সহজে দেখা যায়। ই এক প্ৰকাৰৰ “অধিগাঁথনি” বা অতি বৃহৎ মহাজাগতিক গঠন। তেওঁলোকে আন চাৰিটা বৃহৎ গঠন পাইছিল— চাৰ্পেন্স-ক’ৰ’না ব’ৰিয়ালিছ ছুপাৰষ্ট্ৰাকচাৰ, হাৰকিউলিছ ছুপাৰষ্ট্ৰাকচাৰ, স্কাল্পটাৰ-পেগাছাছ ছুপাৰষ্ট্ৰাকচাৰ আৰু শ্বেপলি ছুপাৰক্লাষ্টাৰ। ইয়াৰে শ্বেপলি ছুপাৰক্লাষ্টাৰক পূৰ্বতে আটাইতকৈ ডাঙৰ মহাজাগতিক গঠন বুলি ভবা হৈছিল যদিও এতিয়া ইয়াক কুইপু আৰু অন্যান্য নতুন গঠনে অতিক্ৰম কৰিছে।

এই পাঁচটা বিশাল আকাশী গঠনে মিলি বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ ১৩ শতাংশ স্থান সামৰি লৈছে। ইয়াৰ উপৰিও ইয়াত বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ ৪৫ শতাংশ তাৰকাৰাজ্যৰ থুপ, ৩০ শতাংশ তাৰকাৰাজ্য আৰু ২৫ শতাংশ পদাৰ্থ থাকে। অৰ্থাৎ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডত পদাৰ্থৰ গঠন আৰু বিতৰণৰ এক বৃহৎ অংশ ইহঁতে নিয়ন্ত্ৰণ কৰে।

জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানীসকলে বিশ্বাস কৰে যে ইমান বৃহৎ গঠনৰ অস্তিত্বই আমাক বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ গঠনৰ নতুন আভাস দিব। এইটো বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ “কচমিক ৱেব” বা তাৰকাৰাজ্যৰ নেটৱৰ্কৰ আন এটা উদাহৰণ, যিয়ে বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ তাৰকাৰাজ্যসমূহ কেনেকৈ বিস্তৃত হৈ আছে তাক দেখুৱাইছে। তদুপৰি ই বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ ডাৰ্ক মেটাৰ আৰু মহাকৰ্ষণ শক্তি কেনেকৈ কাম কৰে সেই বিষয়ে বুজিবলৈ সহায় কৰে বুলি ধাৰণা কৰা হয়।

বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ এক বিশাল অংশৰ মানচিত্ৰ নিৰ্মাণ কৰা এছ ডি এছ এছ নামৰ টেলিস্কোপিক জৰীপৰ পৰা ইয়াক আৱিষ্কাৰ কৰা হৈছে। এই বৃহৎ গঠনটো এনে এটা অঞ্চলত পোৱা গৈছে য’ত বহুতো তাৰকাৰাজ্য জটিল, অসাধাৰণ আৰ্হিত সংযুক্ত হৈ আছে।

কুইপুৱে বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ বিশালতা আৰু ইয়াৰ জটিল গঠন বুজিবলৈ নতুন দিশ মুকলি কৰিছে। ইয়াৰ পৰা দেখা যায় যে বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ বৃহৎ গঠনসমূহ বিশৃংখল নহয়, বৰঞ্চ নিৰ্দিষ্ট ক্ৰমত গঠিত। ভৱিষ্যতে অধিক গৱেষণাই বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ অজ্ঞাত ৰহস্যসমূহ উন্মোচন কৰাত সহায় কৰিব।