আজিৰ পৰা শ শ বছৰৰ আগতে কিছুমান অনাখৰী মানুহে ৰচনা কৰি থৈ যোৱা এই বিহুনাম সমূহ অসমীয়া জাতিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সাংস্কৃতিক সমল। প্ৰেমৰ কবিতা হিচাপেও বিহুনাম সমূহক মহৎ সাহিত্যৰ স্থানত ৰাখিব পাৰি।
ৰঙালী বিহুৰ উপলক্ষে সেয়ে আজি আপোনালোকলৈ সততে পৰিৱেশন কৰা কেইটামান বিহুৰ যোজনা আগবঢ়াই দিলোঁ –
(১)
ঔৰে গছতে মৌৱে বাঁহে ল’লে
অ’ ককাই পাৰি দিয়া ঐ খাওঁ।
বাঁহৰে টকাটি সাজি দিয়া ককাইটি ঐ
অ’ বিহু নাচিবলৈ যাওঁ॥
(২)
হাই ঐ তোমালৈ যিমানে মৰম ঐ চেনাইটি
ঐ আনলৈ সিমানেই ঐ নাই
আশা কৰাই কৰাই নিৰাশা কৰিলা ঐ
তোমাৰ সমান নৰকী নাই।
(৩)
ধনশিৰী পাৰে হৈ ঢপলিয়াই আহিলোঁ
জিৰালোঁ কলিয়াবৰত।
তোমাকে বিচাৰি ঘৰ-বাৰী এৰিলোঁ
তোমাক নাপালোহি ঘৰত।
(৪)
তোমাৰে ঘৰলৈ চাইকেল মাৰি গৈছিলো
আকাশে উৰিলে ধূলি
মোকে যোৱা দেখি তোমাৰ বাপেৰে
খাজিছে বন্দুকৰ গুলী।
(৫)
ধানে দায়ে গ’লা পাচলৈ নাচালা
এৰিলা চেনেহৰ থোক
বামে পাই লাখুটি যিদৰে এৰিলা
সেইদৰে এৰিলা মোক
(৬)
হাতী হেৰুৱালো লিহিৰি বনতে
ঘোঁৰা হেৰুৱালো ৰণত
পাই হেৰুৱালো তোকে ধন চেনাই ঐ
এনুৱা যৌৱনৰ কালত।
(৭)
এই বেলি বিহুটি ৰমকে জমকে
নাহৰ ফুল ফুলিবৰ বতৰ ;
নাহৰ ফুলৰ গোন্ধ পাই লাহৰিৰ তত নাই
গৰকি ভাঙি যায় যঁতৰ ।
(৮)
আজি বিহু বিহু কালি বিহু বিহু আমাৰ বিহু কাপোৰ নাই ;
সমনীয়া সুধিলে কামে কি এবুলি সৰুতে একাজি আই।
(৯)
বাঁহৰে আগৰে বাহী বাই আছিলোঁ
শাহু আই দেখকে বুলি
শাহু আই দেখিলে
মিছিকিয়াই হাহিলে
জোৱাই ধেমেলীয়া বুলি
(১০)
ৰাম জন্ম নহওতে ৰামায়ণ লিখিলে বাল্মিকী মুনিয়ে পায়
তই জন্ম নহওতে মই আশা কৰিলোঁ মাৰৰ চেহেৰা চায়
(১১)
হাবিলৈ গৈছিলো কটাৰী নিনিলো
ঐ লতাই বেৰি বেৰি ধৰে,
বিহুলৈ গৈছিলো হাঁচটি নিনিলো
ঐ ডেকাই বেৰি বেৰি ধৰে॥
(১৩)
আগলী বাঁহৰে লাহৰী গগনা
ঐ বহি তাঁতৰ পাতত বাওঁ
আহে কি নাহে ঐ মোৰেনো চেনাই ঐ
চিৰি পাতি মঙলখন চাওঁ।
(১৪)
হাই ঐ দিখৌত গুমেগুমাই কোম্পানীৰ জাহাজখন
অ’ ঢেকীত গুমেগুমাই ঐ থোৰা।
গাতে জুই জ্বলিছে সৰিয়হ ফুটিছে ঐ
অ’ বিহুটি অহাৰে পৰা॥
(১৫)
ঔৰে গছতে মৌৱে বাঁহে ল’লে
অ’ ককাই পাৰি দিয়া ঐ খাওঁ।
বাঁহৰে টকাটি সাজি দিয়া ককাইটি ঐ
অ’ বিহু নাচিবলৈ যাওঁ॥
