প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগ নে মানৱসৃষ্ট বিপৰ্যয়? পাহাৰীয়া ৰাজ্যৰ উন্নয়নৰ নামত প্ৰকৃতি ধ্বংসৰ কৰুণ পৰিণতি
অসমৰ চুবুৰীয়া পাহাৰীয়া ৰাজ্যসমূহত জলতাত্ত্বিক অধ্যয়ন আৰু উপযুক্ত পাৰিপাৰ্শ্বিক সুৰক্ষা ব্যৱস্থা গ্ৰহণ নকৰাকৈ চলোৱা উন্নয়নমূলক কাৰ্যকলাপৰ ফলত ভৈয়ামৰ অঞ্চলসমূহত, বিশেষকৈ তীব্ৰ বৰষুণৰ সময়ত বান পৰিস্থিতিৰ অধিক অৱনতি ঘটিছে। আই আই টি গুৱাহাটীৰ চিভিল ইঞ্জিনিয়াৰিং বিভাগৰ অধ্যাপক তথা জলতত্ত্ববিদ অৰূপ কুমাৰ শৰ্মাই অৰুণাচল প্ৰদেশ, নাগালেণ্ড আৰু মেঘালয়ত চলি থকা আন্তঃগাঁথনি নিৰ্মাণ আৰু খনন কাৰ্যই অসমৰ বানপানীত পেলোৱা প্ৰভাৱৰ সন্দৰ্ভত এই গুৰুত্বপূৰ্ণ মত প্ৰকাশ কৰিছে।
পাহাৰীয়া অঞ্চলত পথ নিৰ্মাণ, খনিৰ বাবে ব্যাপক গছ কটা আৰু অন্যান্য আন্তঃগাঁথনিমূলক কাম-কাজৰ প্ৰভাৱ সম্পৰ্কে অধ্যাপক শৰ্মাই কয় যে উপযুক্ত জলতাত্ত্বিক অধ্যয়ন আৰু উদ্ভিদ আৱৰণ পুনৰ সৃষ্টিৰ ব্যৱস্থা নকৰাকৈ এনে কাৰ্য কৰিলে ভৈয়ামৰ বান পৰিস্থিতি সলনি হ’ব পাৰে। তেওঁ উল্লেখ কৰে যে পাহাৰীয়া অঞ্চলত হোৱা তীব্ৰ বৰষুণৰ ফলত পানী আৰু পলসৰ পৰিমাণ বৃদ্ধি পায়। ইয়াৰ উপৰিও ত্ৰুটিপূৰ্ণ পথ অতিক্ৰমণ ব্যৱস্থাই বান আৰু ভূমিস্খলনৰ সৃষ্টি কৰে বুলি তেওঁ আঙুলিয়াই দিয়ে। পাহাৰীয়া জুৰিৰ বাবে পথত পৰ্যাপ্ত মুকলি ঠাই নেৰাখিলে যোগাযোগ ব্যৱস্থা ব্যাহত হোৱাৰ লগতে ভৈয়ামৰ পথসমূহত এনে ত্ৰুটিৰ বাবে পানী জমা হৈ কৃত্ৰিম বানৰ সৃষ্টি হয়।
উজনি অসম আৰু গুৱাহাটীৰ খানাপাৰা-যোৰাবাট অঞ্চলত শেহতীয়াকৈ দেখা দিয়া অস্বাভাৱিক বানৰ দুটা প্ৰধান কাৰণ তেওঁ উল্লেখ কৰে। প্ৰথমটো কাৰণ হৈছে নদীৰ উজনিৰ আৱাহিকা অঞ্চলত হোৱা ব্যাপক নিৰ্বনানীকৰণ। কৃত্ৰিম উপগ্ৰহৰ চিত্ৰৰ পৰা স্পষ্ট হৈছে যে নাগালেণ্ডৰ পাহাৰত হোৱা গছ কটাৰ ফলত শিৱসাগৰ আৰু যোৰহাট, অৰুণাচল প্ৰদেশৰ কাৰ্যকলাপৰ বাবে ধেমাজি আৰু ডিব্ৰুগড়, লগতে মেঘালয়ৰ নিৰ্বনানীকৰণৰ ফলত খানাপাৰা, যোৰাবাট আৰু গুৱাহাটী প্ৰভাৱিত হৈছে। খনন আৰু পথ নিৰ্মাণৰ বাবে হোৱা এই নিৰ্বনানীকৰণৰ ফলত নদীৰ পানী আৰু পলস কঢ়িয়াই নিয়াৰ ক্ষমতা হ্ৰাস পাইছে আৰু পলস জমা হৈ নদীসমূহ তৰাং হৈ পৰিছে।
জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ ফলত সলনি হোৱা বৰষুণৰ ধাৰাই পৰিস্থিতি অধিক জটিল কৰি তুলিছে। অধ্যাপক শৰ্মাই কয় যে জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ বাবে বৰ্তমান অধিক তীব্ৰ বৰষুণ অনুভৱ কৰা হৈছে। সাধাৰণতে এল-নিনোৱে কম বৰষুণৰ কাৰণ হিচাপে কাম কৰে যদিও এই বছৰ পূব হিমালয়ত ইয়াৰ প্ৰভাৱক অস্বীকাৰ কৰিব নোৱাৰি। বংগোপসাগৰৰ পৰা নাগালেণ্ড আৰু মণিপুৰৰ ওপৰেৰে অসমলৈ অহা ঘূৰ্ণীবতাহৰ আৰ্দ্ৰতাই পাৰ্বত্য অঞ্চলত খুন্দা খাই প্ৰচুৰ বৰষুণৰ সৃষ্টি কৰে। একেৰাহে হৈ থকা বৰষুণৰ ফলত মাটি সংপৃক্ত হৈ পৰে আৰু গছ-গছনি নথকা ভূমিত হোৱা তীব্ৰ বৰষুণে অস্বাভাৱিক হাৰত পানীৰ সোঁত বোৱাই নিয়ে।
কাৰ্বি আংলং আৰু ডিমা হাচাও জিলাৰ দৰে পাহাৰীয়া অঞ্চলৰ বান পৰিস্থিতি সন্দৰ্ভত তেওঁ কয় যে একেধৰণৰ বৰষুণ হ’লে এই জিলাসমূহৰ সমতল ভূমিও বানপানীৰ কবলত পৰিব পাৰে। কপিলী নদীৰ উজনিত থকা জলাশয়ৰ প্ৰসংগ টানি তেওঁ কয় যে অতিমাত্ৰা বৰষুণ হ’লে বান্ধ কৰ্তৃপক্ষই অতিৰিক্ত পানী এৰি দিবলৈ বাধ্য হয়। সেয়েহে আগতীয়া সতৰ্কবাণী প্ৰেৰণ আৰু বান দুৰ্যোগ হ্ৰাস কৰিবলৈ জলাশয়ৰ পৰিস্থিতি অহৰহ নিৰীক্ষণ কৰাৰ প্ৰয়োজন। বান পূৰ্বানুমান আৰু দুৰ্যোগ প্ৰশমনৰ বাবে তেওঁ পাহাৰ আৰু ভৈয়ামৰ ৰাজ্যসমূহক সামৰি শিক্ষাবিদ, জলাশয় কৰ্তৃপক্ষ আৰু সংশ্লিষ্ট জিলা প্ৰশাসনক লৈ এক সমন্বয়ৰক্ষী সমিতি গঠনৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। ছেন্সৰ-ভিত্তিক তথ্যৰে হাইড্ৰ’ডাইনামিক আৰু হাইড্ৰ’লজিকেল আৰ্হি প্ৰস্তুত কৰিলে আগতীয়া সতৰ্কবাণী দিয়াত সহায়ক হ’ব। ইয়াৰ উপৰিও পাহাৰীয়া অঞ্চলত পৰ্যাপ্ত বৰষুণ জোখা যন্ত্ৰ স্থাপন আৰু ড্ৰোণৰ জৰিয়তে নিয়মীয়া নিৰীক্ষণৰ ব্যৱস্থা কৰাৰ কথাও তেওঁ উল্লেখ কৰে।
পৰিস্থিতিৰ অৱনতি ৰোধ কৰিবলৈ নদীৰ আৱাহিকা অঞ্চলসমূহত তাৎক্ষণিকভাৱে পাৰিপাৰ্শ্বিক ব্যৱস্থাপনা পদ্ধতিৰ জৰিয়তে পুনৰ বনাঞ্চল সৃষ্টিৰ প্ৰয়োজনীয়তা আছে বুলি বিশেষজ্ঞগৰাকীয়ে মত প্ৰকাশ কৰে। অৰ্থনৈতিকভাৱে লাভজনক আৰু খহনীয়া ৰোধ কৰিব পৰা উপযুক্ত গছপুলি ৰোপণ কৰাৰ লগতে মাটিৰ অধিকাৰৰ প্ৰতি সন্মান জনাই পানী সংৰক্ষণৰ আন্তঃগাঁথনি আৰু প্ৰতিৰোধক দেৱাল আদি নিৰ্মাণ কৰাৰ পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিলে ভৱিষ্যতে বান দুৰ্যোগ বহু পৰিমাণে লাঘৱ কৰিব পৰা যাব বুলি আশা কৰা হৈছে।