গ্ৰেট নিকোবৰ প্ৰকল্পত ৰাষ্ট্ৰীয় সেউজ ন্যায়াধিকণৰ সেউজ সংকেট: পৰিৱেশ মঞ্জুৰীত হস্তক্ষেপ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ

কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে আন্দামান আৰু নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জত গ্ৰহণ কৰা ‘গ্ৰেট নিকোবৰ প্ৰকল্প‘ৰ পৰিৱেশ মঞ্জুৰীত হস্তক্ষেপ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিছে ৰাষ্ট্ৰীয় সেউজ ন্যায়াধিকৰণে (NGT)। সোমবাৰে প্ৰদান কৰা এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰায়ত ন্যায়াধিকৰণে স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে ভাৰতৰ সামৰিক নিৰাপত্তা আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় স্বাৰ্থৰ বাবে এই প্ৰকল্প অতিশয় গুৰুত্বপূৰ্ণ। উল্লেখযোগ্য যে, প্ৰায় দহ লাখ গছ কটা যোৱাৰ সম্ভাৱনা আৰু জৈৱ-বৈচিত্ৰ্যৰ প্ৰতি হ’ব পৰা ভাবুকিক লৈ পৰিৱেশবিদসকলে তীব্ৰ শংকা প্ৰকাশ কৰিছিল। তথাপিও, আদালতে কেন্দ্ৰীয় পৰিৱেশ মন্ত্ৰালয়ে নিৰ্ধাৰণ কৰি দিয়া সুৰক্ষা কৱচসমূহক পৰ্যাপ্ত বুলি গণ্য কৰি প্ৰকল্পটোৰ বাবে সেউজ সংকেট প্ৰদান কৰে।

৮০,০০০ কোটি টকাৰো অধিক ব্যয়বহুল এই প্ৰকল্পৰ অধীনত এটা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ট্ৰান্সশ্বিপমেণ্ট টাৰ্মিনেল, টাউনশ্বিপ, শক্তি কেন্দ্ৰ আৰু এটা গ্ৰীনফিল্ড বিমানবন্দৰ নিৰ্মাণৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে। পৰিৱেশবিদসকলৰ মতে, ইয়াৰ বাবে দ্বীপটোৰ প্ৰায় ১৩০.৭৫ বৰ্গ কিলোমিটাৰ এলেকাৰ প্ৰায় ১০ লাখ গছ কটা যোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে। অৱশ্যে ৰাষ্ট্ৰীয় সেউজ ন্যায়াধিকৰণে মন্তব্য কৰে যে জৈৱ-বৈচিত্ৰ্য আৰু থলুৱা সম্প্ৰদায়ৰ সুৰক্ষাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় সকলো পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।

উল্লেখ্য যে ন্যায়াধীশ প্ৰকাশ শ্ৰীবাস্তৱৰ নেতৃত্বত গঠিত ছয়জনীয়া বিচাৰপীঠে এই প্ৰকল্পৰ বিৰোধিতা কৰি দাখিল কৰা আবেদনসমূহৰ শুনানি গ্ৰহণ কৰে। কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে আদালতত দাখিল কৰা উত্তৰত কয় যে গ্ৰেট নিকোবৰৰ সৰ্বাংগীণ বিকাশ ভাৰতৰ নিৰাপত্তা, আৰ্থ-সামাজিক লাভ আৰু সামৰিক কৌশলৰ দিশৰ পৰা এক ‘ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বপূৰ্ণ’ প্ৰকল্প। চৰকাৰে লগতে জনায় যে কেৱল ‘প্ৰমাণহীন আশংকা’ৰ ভিত্তিত এনে গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰকল্প বন্ধ কৰিব নালাগে। উচ্চস্তৰীয় সমিতিয়ে প্ৰস্তুত কৰা প্ৰতিবেদনত সামৰিক গোপনীয়তা থকাৰ বাবে সেয়া ৰাজহুৱা কৰিবলৈও চৰকাৰে অস্বীকাৰ কৰে, যিটো সিদ্ধান্তত ৰাষ্ট্ৰীয় সেউজ ন্যায়াধিকৰণে সন্মতি প্ৰদান কৰে।

ৰাষ্ট্ৰীয় সেউজ ন্যায়াধিকৰণৰ নিৰ্দেশনাত কোৱা হৈছে যে প্ৰস্তাৱিত প্ৰকল্পটো কোনো ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান বা অভয়াৰণ্যৰ সীমাৰ ভিতৰত নপৰে। বনভূমি ব্যৱহাৰৰ পাছতো দ্বীপটোৰ দুই-তৃতীয়াংশতকৈ অধিক অংশ অৰণ্যৰে আবৃত হৈ থাকিব, যিটো ৰাষ্ট্ৰীয় বন নীতি, ১৯৮৮-ৰ সৈতে সংগতিপূৰ্ণ।

জনজাতীয় লোকসকলৰ অধিকাৰ খৰ্ব হোৱাৰ সন্দৰ্ভত ন্যায়াধিকৰণে কয় যে শুনানিৰ সময়ত তেওঁলোকৰ উচিত প্ৰতিনিধিত্ব আছিল আৰু তেওঁলোক উচ্ছেদ হোৱাৰ সম্ভাৱনা নাই। চৰকাৰৰ এই হঠকাৰী সিদ্ধান্তৰ বিৰুদ্ধে কিছুমান জনজাতীয় সম্প্ৰদায়ে শেহতীয়াকৈ ভূমিৰ দাবী ত্যাগ কৰিবলৈ দাবী পত্ৰত স্বাক্ষৰ কৰিবলৈ বাধ্য কৰোৱাৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰিছিল, তথাপিও ৰাষ্ট্ৰীয় সেউজ ন্যায়াধিকৰণে পৰিৱেশ মঞ্জুৰীত থকা সুৰক্ষা কৱচসমূহক পৰ্যাপ্ত বুলি গণ্য কৰিছে।

আদালতে উল্লেখ কৰে যে এই বিষয়ত এক ‘সন্তুলিত দৃষ্টিভংগী’ গ্ৰহণ কৰাটো আৱশ্যক। এফালে দেশৰ সামৰিক নিৰাপত্তা আৰু আনফালে পৰিৱেশৰ সুৰক্ষা— এই দুয়োটা দিশৰ মাজত সমতা ৰক্ষা কৰিব লাগিব।

পৰিৱেশ মন্ত্ৰালয়ে মঞ্জুৰী পত্ৰত কেতবোৰ চৰ্ত বান্ধি দিছে, য’ত অন্তৰ্ভুক্ত আছে মেংগ্ৰোভৰ পুনৰ সংস্থাপন, কোৰেল (Corals) স্থানান্তৰণ, জনজাতীয় শ্বোম্পেন আৰু নিকোবৰী লোকসকলৰ কল্যাণ আৰু লেদাৰবেক কাছ, নিকোবৰ মেগাপ’ড আদি বিৰল প্ৰজাতিৰ সুৰক্ষা। ন্যায়াধিকৰণে লগতে কয় যে ভাৰতীয় প্ৰাণী জৰীপৰ প্ৰতিবেদন অনুসৰি কোৰেলসমূহৰ সুৰক্ষাৰ বাবে সেইবোৰ স্থানান্তৰ কৰিব পাৰি আৰু ই উপকূলীয় নিয়ন্ত্ৰণ অঞ্চলৰ নিয়ম উলংঘা নকৰে।ৰাষ্ট্ৰীয় সেউজ ন্যায়াধিকৰণে কয় যে যিহেতু উচ্চস্তৰীয় সমিতিয়ে সকলো দিশ পৰীক্ষা কৰিছে আৰু দেশৰ সামৰিক নিৰাপত্তাৰ স্বাৰ্থ জড়িত হৈ আছে, গতিকে এই প্ৰকল্পৰ কাম আগুৱাই নিয়াত কোনো আইনী বাধা নাই।