যোৱা শীতকালত কাজিৰঙা-লাওখোৱা-বুঢ়াচাপৰি প্লাৱনভূমি এলেকাত অনুষ্ঠিত সপ্তম ‘কাজিৰঙা জলচৰ পক্ষী গণনা’ত ১০৭ টা ভিন্ন প্ৰজাতিৰ মুঠ ১,০৫,৫৪০ টা চৰাই লিপিবদ্ধ কৰা হৈছে। কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান আৰু ব্যাঘ্ৰ প্ৰকল্পৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰকাশ কৰা এই তথ্যই ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত জলচৰ চৰাইৰ শীতকালীন আৱাসস্থল হিচাপে কাজিৰঙাৰ গুৰুত্ব পুনৰবাৰ প্ৰতিপন্ন কৰিছে। বিভিন্ন প্ৰজাতিৰ হাঁহ, বগলী, আৰু মাছৰোকা জাতীয় চৰাইৰ এই বৃহৎ উপস্থিতিয়ে কাজিৰঙাৰ গভীৰ বিল, বোকা-মাটিৰ পাৰ আৰু জলাশয়সমূহৰ এক অনুকূল আৰু সুৰক্ষিত পৰিৱেশৰ কথাকে প্ৰমাণ কৰে।
জৰীপৰ তথ্য অনুসৰি, এই বিশাল জলচৰ পক্ষীৰ সমাগমত পৰিভ্ৰমী ৰাজহাঁহৰ সংখ্যাই এক বৃহৎ অংশ অধিকাৰ কৰিছে। গণনাৰ সময়ত ১৯,১৩৩ টা ধৃতৰাজ আৰু ৬,৫৩৩ টা গ্ৰেলাগ গীজ ধৰা পৰিছে, যিয়ে একেলগে ২৫ হাজাৰৰো অধিক সংখ্যা অতিক্ৰম কৰিছে। ইয়াৰ লগতে ৫,২৮৩ টা গডৱাল, ৫,২২০ টা গ্ৰীণ-উইংড টিল, ৫,৫৯৪ টা ফেৰুগিনাছ প’চাৰ্ড, ৬,৭০০ টা শৰালি হাঁহ আৰু ৬,২৮৬ টা কামচৰাইৰ গণনা কৰা হয়।
কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ এগৰাকী বিষয়াই জানিবলৈ দিয়া মতে, এই গণনাই আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বপূৰ্ণ জলাশয় নিৰ্ধাৰণ কৰা ‘ৰামছাৰ’ৰ পঞ্চম মাপকাঠী অনায়াসে অতিক্ৰম কৰিছে। ৰামছাৰৰ এই মাপকাঠী অনুসৰি এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ জলাশয়ত কমেও ২০ হাজাৰ জলচৰ চৰাই থকাটো প্ৰয়োজনীয়। এক লাখৰো অধিক চৰাইৰ এই বৃহৎ সমাগমে কাজিৰঙাক ‘চেণ্ট্ৰেল এছিয়ান ফ্লাইৱে’ বা মধ্য এছিয়াৰ উৰণ পথৰ এক অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ কেন্দ্ৰ হিচাপে বিশ্ব দৰবাৰত প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে।
এই জৰীপত বিশ্বজুৰি সংৰক্ষণৰ প্ৰয়োজনীয়তা থকা কেইবাবিধো বিলুপ্তপ্ৰায় আৰু দুষ্প্ৰাপ্য চৰাইৰ প্ৰজাতিও লিপিবদ্ধ কৰা হৈছে। ইয়াৰ ভিতৰত বিশ্বৰ বিপন্ন প্ৰজাতিৰ তালিকাত থকা ৬৬ টা হাড়গিলা (Leptoptilos dubius) আৰু ৬১ টা কুৰুৱা (Haliaeetus leucoryphus) চৰাই অন্যতম। তদুপৰি, ২৫৭ টা বৰটোকোলা (Lesser Adjutant) আৰু ১,১০২ টা দৈকলা (Oriental Darter) চৰায়ো এই গণনাত স্থান পাইছে। বন্যপ্ৰাণী সুৰক্ষা আইন, ১৯৭২ ৰ অধীনত সংৰক্ষিত এই প্ৰজাতিসমূহৰ উপস্থিতিয়ে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত কাজিৰঙাৰ গুৰুত্ব আৰু সংৰক্ষণৰ প্ৰয়োজনীয়তা দুগুণে বৃদ্ধি কৰিছে।
জৰীপটোত উল্লেখ কৰা অনুসৰি, কাজিৰঙাৰ ৰৌমাৰী বিল আৰু দন্দুৱা বিল জলচৰ চৰাইসমূহৰ প্ৰধান সমাগম কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। আনহাতে, অগৰাতলি আৰু বাগৰী বনাঞ্চলৰ অন্তৰ্গত সোহোলা আৰু ইয়াৰ দাঁতিকাষৰীয়া বিলসমূহেও জলচৰ চৰাইৰ আৱাসস্থল আৰু প্ৰজাতিৰ বৈচিত্ৰ্য ৰক্ষাত বিশেষ অৱদান আগবঢ়াইছে বুলি প্ৰতিবেদনত প্ৰকাশ পাইছে।
