নতুন শ্ৰম আইনৰ অধীনত ৰাষ্ট্ৰীয় নিম্নতম মজুৰি নিৰ্ধাৰণ কৰিবলৈ চৰকাৰে এখন কেন্দ্ৰীয় উপদেষ্টা মণ্ডলী গঠন কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে। এই নতুন মজুৰি আইনগতভাৱে মানি চলিব লাগিব আৰু কোনো ৰাজ্য বা কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলে নিৰ্দ্ধাৰিত মূল্যতকৈ কম মজুৰি দিব নোৱাৰিব। ইয়াৰ দ্বাৰা দেশৰ সকলো শ্ৰমিকে এক সন্মানজনক মজুৰি লাভ কৰিব বুলি আশা কৰা হৈছে।
শ্ৰম আৰু নিয়োগ মন্ত্ৰালয়ৰ এজন বিষয়াই জনোৱা মতে, এই উপদেষ্টা মণ্ডলীত ১৫ ৰ পৰা ২০ জন সদস্য থাকিব। ইয়াত ট্ৰেড ইউনিয়ন, শ্ৰমিকৰ প্ৰতিনিধি, চৰকাৰী বিষয়া আৰু ব্যক্তিগত খণ্ডৰ প্ৰতিনিধিৰ লগতে দুই-তিনিজন অন্য সদস্যও থাকিব। ২০২১ চনত অৰ্থনীতিবিদ অধ্যাপক এছ পি মুখাৰ্জীৰ নেতৃত্বত গঠিত বিশেষজ্ঞ গোটে দাখিল কৰা প্ৰতিবেদনখনো এই ক্ষেত্ৰত বিবেচনা কৰা হ’ব। আগতে এই মজুৰি মাত্ৰ ১৭৮ টকা আছিল আৰু সেয়া মানি চলাটো বাধ্যতামূলক নাছিল। কিন্তু এতিয়া কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে নিৰ্ধাৰণ কৰা এই মজুৰি সকলো ৰাজ্যই মানি চলিবলৈ বাধ্য হ’ব।
মুখাৰ্জী সমিতিয়ে কেৱল খাদ্যৰ প্ৰয়োজনৰ ওপৰতে নিৰ্ভৰ নকৰি বাসস্থান, স্বাস্থ্যসেৱা আৰু শিক্ষাৰ খৰচ আদি অন্তৰ্ভুক্ত কৰি বৈজ্ঞানিক পদ্ধতিৰে মজুৰি নিৰ্ধাৰণৰ পৰামৰ্শ দিছিল। ২০১৯ চনৰ নতুন শ্ৰম আইনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ কথাটো হ’ল যে ইয়াৰ অধীনত সকলো খণ্ডৰ শ্ৰমিকক সামৰি লোৱা হৈছে। আগতে মাত্ৰ কিছুমান নিৰ্দিষ্ট খণ্ডৰ শ্ৰমিকেহে নিম্নতম মজুৰি আইনৰ সুবিধা পাইছিল। এতিয়া অসংগঠিত খণ্ড, ঠিকাভিত্তিক শ্ৰমিক আৰু অস্থায়ী শ্ৰমিক সকলোৱে এই আইনী সুৰক্ষা পাব।
এই ৰাষ্ট্ৰীয় মজুৰি জীৱন ধাৰণৰ ব্যয়, মুদ্ৰাস্ফীতি, শ্ৰমিকৰ উৎপাদনশীলতা আৰু আঞ্চলিক অৰ্থনৈতিক অৱস্থাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে নিৰ্ধাৰণ কৰিব। অৱশ্যে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে উপদেষ্টা মণ্ডলীৰ পৰামৰ্শ মানি ল’বলৈ বাধ্য নহয়, তেওঁলোকে নিজাববীয়াকৈও এক পৰিমাণ নিৰ্ধাৰণ কৰিব পাৰে। শেহতীয়াকৈ কাৰখানা সমূহত হোৱা শ্ৰমিকৰ অসন্তুষ্টি, কম দৰমহা আৰু জীৱন ধাৰণৰ ব্যয় বৃদ্ধিৰ বাবে এই ৰাষ্ট্ৰীয় মজুৰি নিৰ্ধাৰণৰ কাম খৰতকীয়া কৰা হৈছে। বহুজাতিক আৰু দেশীয় কোম্পানীসমূহৰ বাবেও ৰাজ্যসমূহৰ মজুৰি নীতি বুজি পোৱাত ই সহায় কৰিব।
অৱশ্যে এই নতুন নীতিক লৈ বিশেষজ্ঞসকলৰ মাজত মতবিৰোধ আছে। চৰকাৰে ইয়াক শ্ৰমিকৰ আয়ৰ সুৰক্ষা বুলি দাবী কৰিলেও অৰ্থনীতিবিদসকলে সতৰ্ক কৰি দিছে যে ইয়াৰ ফলত বেছি মজুৰি দিয়া ৰাজ্যসমূহেও নিজৰ মজুৰি কমাই দিয়াৰ সম্ভাৱনা আছে। অৰুণ নায়াৰ নামৰ এজন বিশেষজ্ঞই কয় যে কেৰালা বা দিল্লীৰ দৰে ৰাজ্যত উদ্যোগপতিসকলে মজুৰি ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়লৈ কমাই আনিবলৈ হেঁচা দিব পাৰে। তদুপৰি গাঁও আৰু চহৰৰ মাজত জীৱন ধাৰণৰ ব্যয়ৰ বহুত পাৰ্থক্য আছে, সেয়েহে সমগ্ৰ দেশৰ বাবে একেটা মজুৰি নিৰ্ধাৰণ কৰাটো উচিত নহ’ব পাৰে। সেইবাবে কিছুমান অৰ্থনৈতিক সমীক্ষাত সমগ্ৰ দেশক পাঁচটা ভৌগোলিক ভাগত বিভক্ত কৰি মজুৰি নিৰ্ধাৰণ কৰাৰ পৰামৰ্শ দিয়া হৈছে।
