আইএমএফৰ ঋণৰ ক্ষেত্ৰত কঠোৰ চৰ্ত আৰোপ কৰাৰ পিছতো পাকিস্তানৰ প্ৰতিৰক্ষা বাজেটৰ ওপৰত সন্দেহৰ দৃষ্টি পৰিছে। আন্তৰ্জাতিক মুদ্ৰা নিধিয়ে পাকিস্তানক ঋণ অনুমোদনৰ ক্ষেত্ৰত ১১ পইণ্টৰ নতুন চৰ্ত জাৰি কৰিছে, যাৰ ফলত মুঠ চৰ্তৰ সংখ্যা ৫০লৈ বৃদ্ধি পাইছে। এই চৰ্তসমূহৰ ভিতৰত আছে আগন্তুক বিত্তীয় বৰ্ষৰ বাবে ১৭.৬ ট্ৰিলিয়ন পাকিস্তানী টকাৰ নতুন বাজেটৰ সংসদীয় অনুমোদন, বিদ্যুতৰ বিলত ঋণ পৰিশোধৰ চাৰ্জ বৃদ্ধি, তিনি বছৰৰ বাবে ব্যৱহৃত গাড়ী আমদানিৰ নিষেধাজ্ঞা উঠোৱা, আৰু ২০২২ চনৰ ভিতৰত সকলো বিত্তীয় পৰিকল্পনা ৰাজহুৱা কৰা। লগতে, ঋণৰ ধন সঠিকভাৱে ব্যৱহাৰ হৈছে নে নাই তাৰ প্ৰতিবেদন দাখিল কৰিব লাগিব, যাতে অন্য কোনো একাউণ্টত ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰে। আইএমএফে পাকিস্তানৰ প্ৰতিৰক্ষা বাজেট ২.৪ ট্ৰিলিয়ন টকা নিৰ্ধাৰণ কৰিছে, যিটো যোৱা বছৰতকৈ ১২ শতাংশ বেছি, কিন্তু প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্বাহবাজ শ্বৰীফৰ ১৮ শতাংশ বৃদ্ধিৰ ঘোষণাৰ বিপৰীতে আইএমএফৰ নিৰ্দেশ অনুসৰি প্ৰতিৰক্ষা বাজেট আৰু বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰে।
ভাৰতৰ তীব্ৰ আপত্তি সত্ত্বেও আইএমএফে পাকিস্তানক ৮৫০০ কোটি টকাৰ ঋণ প্ৰদান কৰিছে। ভাৰতে যুক্তি দিছে যে পাকিস্তানে বাৰে বাৰে আইএমএফৰ পৰা ঋণ লৈছে আৰু এই ধন সন্ত্ৰাসবাদৰ স্পন্সৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে, যাৰ ফলত অৰ্থনৈতিক উন্নতিৰ পৰিৱৰ্তে সংঘাত বৃদ্ধি পাইছে। আমেৰিকাকে ধৰি বহু দেশৰ সমৰ্থনত পাকিস্তানে এই ঋণ লাভ কৰিছে, কিন্তু আইএমএফৰ কঠোৰ চৰ্তৰ বাবে ইছলামবাদৰ স্বাধীনতা সীমিত হৈ পৰিছে। এই চৰ্তসমূহে পাকিস্তানক ঋণৰ অপব্যৱহাৰৰ পৰা ৰক্ষা কৰাৰ লক্ষ্য ৰাখিছে, যদিও প্ৰতিৰক্ষা বাজেটৰ বৃদ্ধিয়ে সন্দেহৰ সৃষ্টি কৰিছে।
পাকিস্তানৰ অৰ্থনীতি দীৰ্ঘদিন ধৰি সংকটৰ মুখত পৰিছে, আৰু দেশখন আইএমএফৰ ঋণৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল হৈ পৰিছে। শ্বাহবাজ শ্বৰীফৰ চৰকাৰে পুনৰ ঋণৰ বাবে আইএমএফৰ দ্বাৰস্থ হৈছে, কিন্তু ৫০টা পূৰ্বৰ চৰ্তৰ সৈতে নতুন ১১টা চৰ্তই দেশখনৰ অৰ্থনৈতিক নীতিৰ ওপৰত কঠোৰ নিয়ন্ত্ৰণ আৰোপ কৰিছে। এই চৰ্তসমূহে পাকিস্তানৰ বিত্তীয় স্বচ্ছতা আৰু দায়বদ্ধতা নিশ্চিত কৰাৰ লক্ষ্য ৰাখিছে, কিন্তু প্ৰতিৰক্ষা বাজেটৰ বৃদ্ধিৰ প্ৰতি আইএমএফৰ সীমিত হস্তক্ষেপে আঞ্চলিক নিৰাপত্তাৰ প্ৰতি উদ্বেগ বৃদ্ধি কৰিছে।
