“বুজ” কি চাগে নুবুজোঁতেই সিহঁতৰ মা-বাবা মৰি গৈছে। ঘৰ সিহঁতৰ “আশ্ৰয়” আৰু নোহোৱা হৈছে। যি বুলি মাতিলে সিহঁতি ঘূৰি চাবলৈ শিকিছিল, সেই নামো এতিয়া সলোৱা হৈছে।
শ্ৰমিক জীৱনৰ নিৰ্দোষ অৱসৰৰ একমাত্ৰ সম্বল বিষাক্ত চুলায়ে মাক-দেউতাকক কাঢ়ি নিয়া গোলাঘাটৰ শালমিৰা চাহ বাগানৰ মণিকা, বাদল, কুন্দন আৰু চন্দন এতিয়া যোৰহাটৰ শিক্ষক দম্পতিৰ ঘৰৰ মৰম, চেনেহ, আদৰ আৰু হেঁপাহ।
যোৰহাটৰ সান্ত্বনা আৰু দেৱব্ৰত শৰ্মাই ইংগিতময় নামকেইটাৰে সৈতে আঁকোৱালি লৈছে অসমৰ শেহতীয়া চুলাই (?) ত্ৰাজিদিটোত নিথৰুৱা হোৱা ল’ৰা-ছোৱালী চাৰিটাক।
সেউজী পাতৰ আঁৰৰ লাইনত বঢ়া কণমানিকেইটাই এতিয়া নগৰৰ সুবিধাপূৰ্ণ ঘৰত লৈছে জীৱনৰ বাটৰ পাঠ। আৰু সন্তানহীন (সান্ত্বনা শৰ্মাৰ মতে ব্যস্ততা আৰু আৰ্থিক– তেওঁলোকৰ সন্তানহীনতাৰ এটা কাৰণ) শৰ্মা দম্পতিয়ে লৈছে অভিভাৱকত্বৰ আনন্দ আৰু ইটো-সিটো।
“সিহঁতকেইটাৰ বয়স ১১, ৯, ৬ আৰু ৩ বছৰ। একেবাৰে সৰু ল’ৰাটোক শৌচ-পেচাৱ কৰিবলৈ শিকাব লগা হৈছে। তাতকে ডাঙৰটোৱে ৰাতি বিচনাত পেচাৱ কৰে…হয়তো ভয় সোমোৱাৰ কাৰণে…আৰু হয়তো তাক মৰম আৰু চাইক’থেৰাপিৰ প্ৰয়োজন,” সান্ত্বনা শৰ্মাই জনায়।
ল’ৰা-ছোৱালীকেইটা একে মাক-দেউতাকৰ। ডাঙৰজনী ছোৱালী। ভায়েককেইটাক চোৱা-চিতা কৰাৰ তাইৰ অভ্যাস আছে। বাগানৰ ব্যস্ত, কঠোৰ জীৱনত ১১ বছৰীয়া ছোৱালীজনীয়ে ভায়েকহঁতক চোৱাৰ লগতে লাগিছিল ভাত ৰন্ধাতো। ‘‘খালী পঢ়াত তাইৰ মনোযোগ কম,” সিহঁতক স্কুলত দিয়াৰ কথা উল্লেখ কৰি সান্ত্বনাৰ মন্তব্য।
সিহঁতক চোলাধৰাৰ যোৰহাট জাতীয় বিদ্যালয়ত নাম লগাই দিয়া হৈছে। ডাঙৰ সৰু নাচাই গোটেইকেইটাকে একে শ্ৰেণীতে সদ্যহতে নাম লগোৱা হৈছে। প্ৰাথমিক পাঠ গ্ৰহণৰ পিছত বয়সভেদে বেলেগ বেলেগ শ্ৰেণীত সিহঁতক নামভৰ্তি কৰোৱাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে শৰ্মা দম্পতিয়ে।
“কাৰণ সিহঁত প্ৰথমবাৰৰ কাৰণে স্কুললৈ গৈছে। শালমিৰা বাগিচাৰ পৰা আটাইতকৈ ওচৰৰ স্কুলখনলৈয়ো বহুত দূৰ। যিহেতু সিহঁতৰ মাক-দেউতাক দুয়ো বাগানত কাম কৰিছিলে, গতিকে ইমান সৰু ল’ৰা-ছোৱালীকেইটা ইমান দূৰ যোৱাটো সম্ভৱ নাছিল,” শিক্ষা-স্বাস্থ্য-বাগানৰ উন্নতিৰ ৰাজনৈতিক হুলস্থূলৰ অস্বস্তিদায়ক বিপৰীত ছবিৰূপে গণ্য হ’ব পৰা এই মন্তব্য সান্ত্বনাৰ।
ল’ৰা-ছোৱালীকেইটাই গাত লৈ আহিছে অসমৰ চাহ বাগিচাৰ এখন ছবি। ঘৰলৈ অনাৰ পিছত সিহঁতক পেলুৰ দৰৱ খুওৱা হৈছে, ছিটা দিয়া হৈছে, ছালৰ সংক্ৰমণৰ চিকিৎসা কৰোওৱা হৈছে, সান্ত্বনাই জনায়।
দম্পতিটোৱে ল’ৰা-ছোৱালীকেইটাক আনিছিল গোলাঘাটৰ শিশু কল্যাণ গৃহৰ পৰা। পাঁচ বছৰ লালন-পালন কৰাৰ পিছত শৰ্মা দম্পতিয়ে শিশুকেইটাক আনুষ্ঠানিকভাৱে তুলি ল’ব পাৰিব।
শিশুকেইটা তুলি লোৱাৰ কথাটো কেনেকৈ তেওঁলোকৰ মনলৈ আহিল? সহোদৰ ল’ৰা-ছোৱালীকেইটা বেলেগ বেলেগ ঘৰত পৰিলে ভুগিব লগা যন্ত্ৰণাই তেওঁলোকক এই সিদ্ধান্ত ল’বলৈ ঠেলি দিছিল, জনায় সান্ত্বনাই।
“টি ভিত আমি সিহঁতকেইটাক দেখিছিলো। এংকৰজনে কৈ আছিল কোনে এওঁলোকৰ দায়িত্ব ল’ব? আমি ভাবিলো আমিনো কিয় নলওঁ,” সান্ত্বনাই জনায়।
যোৱা ২২ এ’প্ৰিলত তেওঁলোক শিশু গৃহটোলৈ গৈছিল আৰু সেইদিনাই আনুষ্ঠানিকতা পূৰ কৰি ল’ৰা-ছোৱালীকেইটা নিজ ঘৰলৈ লৈ আহিছিল।
২২ এ’প্ৰিল দিনটোকে আটাইকেইটা ল’ৰা-ছোৱালীৰ জন্মদিনৰূপে উদযাপনৰ সিদ্ধান্ত লৈছে দম্পতিহালে।
“সেইদিনাখনেই লে’নিনৰো জন্ম,” কমিউনিষ্ট আৰু একাংশ জাতীয় মুক্তি সংগ্ৰামীৰ বিপ্লৱী প্ৰেৰণা আৰু একে সময়তে অ-কমিউনিষ্ট বাওঁপন্থীৰ বাবে স্বেচ্ছাচাৰৰ নমুনা ছভিয়েট ইউনিয়নৰ প্ৰথম প্ৰীমিয়াৰজনৰ উল্লেখেৰে সান্ত্বনাৰ মন্তব্য।
শৰ্মা দম্পতি কমিউনিষ্ট আদৰ্শনিষ্ঠৰূপে জনাজাত।
সান্ত্বনা শৰ্মা যোৰহাট জাতীয় বিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষা। দেৱব্ৰত শৰ্মা বৰ্তমান যোৰহাট কলেজৰ অধ্যক্ষ হোৱাৰ লগতে সু-বৃহৎ অসমীয়া জাতীয় অভিধানৰো মুখ্য সম্পাদক।
