টাইফুন কলমায়েগীৰ তাণ্ডৱে মধ্য ফিলিপাইনছত ব্যাপক বানৰ সৃষ্টি কৰিছে। ভিয়েটনাম অভিমুখে ধুমুহা অব্যাহত থকাৰ সময়তে কমেও ১৪২ জন লোকৰ মৃত্যু হোৱাৰ বিপৰীতে ১২৭ জন নিৰুদ্দেশ হৈছে। দুৰ্যোগৰ তথ্যকোষ ই এম-ডেটৰ তথ্য অনুসৰি ২০২৫ চনৰ এতিয়ালৈকে বিশ্বৰ আটাইতকৈ মাৰাত্মক ধুমুহা হৈছে এই টাইফুন। ফিলিপাইনছৰ ট্ৰামিৰ ফলতো ১৯১ জন লোকৰ মৃত্যু ঘটিছিল আৰু এই ঘূৰ্ণীবতাহ যোৱা বছৰটোৰ তৃতীয়টো বিধ্বংসী ধুমুহা হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।
ভিয়েটনামৰ উপকূলীয় অঞ্চলৰ পৰা হাজাৰ হাজাৰ লোকক উলিয়াই অনা হৈছে। ৰাষ্ট্ৰীয় বতৰ বিজ্ঞান কেন্দ্ৰই জনোৱা মতে, বৃহস্পতিবাৰে মাজ নিশা মধ্য ভিয়েটনামত আঘাত হানিব পাৰে, যাৰ ফলত আঠ মিটাৰ (২৬ ফুট) পৰ্যন্ত ঢৌ আৰু প্ৰচণ্ড ধুমুহা আহিব পাৰে।
ফিলিপাইনছৰ ৰাষ্ট্ৰীয় অসামৰিক প্ৰতিৰক্ষা কাৰ্যালয়ে বৃহস্পতিবাৰে ১১৪ জন লোকৰ মৃত্যু হোৱা বুলি নিশ্চিত কৰিছে যদিও এই সংখ্যাত চেবু প্ৰাদেশিক কৰ্তৃপক্ষই ৰেকৰ্ড কৰা অতিৰিক্ত ২৮ জন লোকক এই তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হোৱা নাই। এতিয়াও ৫ লাখতকৈ অধিক ফিলিপাইনছৰ লোক স্থানচ্যুত হৈ আছে।
চেবু চহৰৰ ওচৰৰ লিল’য়ান চহৰত ৩৫টা মৃতদেহ উদ্ধাৰ কৰা হৈছে। এ এফ পিৰ বাতৰি অনুসৰি বানৰ পানীত বহু গাড়ী দম হৈ দেখা গৈছে আৰু বাসিন্দাসকল বোকাপানীৰ পৰা ওলাই অহাৰ সময়ত ছাদ ভাঙি পৰি চেপা খাই পৰা দেখা গৈছে।
লিল’নৰ ভুক্তভোগীসকলৰ ভিতৰত এগৰাকী আছিল ক্ৰীষ্টিন এটনৰ ভগ্নী মিচেল। তেওঁ বিশেষভাৱে সক্ষম। তেওঁলোকৰ ঘৰত বানৰ পানী সোমাই অহাৰ লগে লগে তেওঁ শোৱা কোঠাত আবদ্ধ হৈ পৰিছিল। এটনে কয়, “মই খিৰিকীখন খুলিলোঁ আৰু মই আৰু মোৰ দেউতাই সাঁতুৰি ওলাই আহিলোঁ। আমি কান্দি আছিলো কাৰণ আমি মোৰ ডাঙৰ ভনীক বচাব বিচাৰিছিলো। কিন্তু দেউতাই মোক কৈছিল যে আমি তেওঁৰ বাবে একো কৰিব নোৱাৰো, আমি মাত্ৰ তিনিওজনেই মৰিব পাৰো।”
বৃহস্পতিবাৰে ৰাষ্ট্ৰপতি ফাৰ্ডিনাণ্ড মাৰ্কছে “ৰাষ্ট্ৰীয় দুৰ্যোগ” ঘোষণা কৰে। সংবাদমেলত তেওঁ কয়, ‘দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে আন এটা (টাইফুন) আহি আছে, যিটো আৰু অধিক শক্তিশালী হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।
দেশৰ পৰা এতিয়াও ১৫০০ কিলোমিটাৰতকৈও অধিক পূবে অৱস্থিত ক্ৰান্তীয় ধুমুহা ফুং-ইঙে লাহে লাহে শক্তি বৃদ্ধি কৰি ফিলিপাইনছৰ মূল দ্বীপ লুজন অভিমুখে আগবাঢ়িছে। সোমবাৰে স্থলপথত প্ৰৱেশ কৰাৰ পূৰ্বে ই ছুপাৰ টাইফুন হৈ পৰিব পাৰে।
ৰাজ্যিক বতৰ বিজ্ঞানৰ বতৰ বিজ্ঞানী বেনিছন এষ্টাৰেজাই এএফপিক জনোৱা মতে, কালমায়েগীয়ে নৱেম্বৰ মাহত সাধাৰণতে চেবুৱে পোৱা বৰষুণৰ পৰিমাণতকৈ ডেৰগুণ বেছি, যিটো হাৰ ২০ বছৰৰ মূৰে মূৰে এবাৰ হয়।
বৃহস্পতিবাৰে কালমায়েগীৰ বতাহ বৃদ্ধি পাইছিল। চুবুৰীয়া ৰাষ্ট্ৰ ভিয়েটনামৰ দিশে আগবাঢ়িছে। ইতিমধ্যে ৪৭ জন লোকৰ মৃত্যু হোৱা এসপ্তাহৰ বানপানীৰ ফলত হোৱা ক্ষয়-ক্ষতি বৃদ্ধি পাব পাৰে বুলি আশংকা কৰা হৈছে। বুধবাৰে এক বিবৃতিত উপ-প্ৰধানমন্ত্ৰী ট্ৰান হং হায়ে স্থানীয় কৰ্তৃপক্ষক কালমায়েগীক “জৰুৰী আৰু বিপজ্জনক” বুলি বিবেচনা কৰিবলৈ আহ্বান জনায় আৰু ইয়াক “অতি অস্বাভাৱিক” ধুমুহা বুলি অভিহিত কৰে।
সাধাৰণতে এটা বছৰত প্ৰায় ১০টা ঘূৰ্ণীবতাহ বা গ্রীষ্মমণ্ডলীয় ধুমুহাই ভিয়েটনামক পোনপটীয়াকৈ বা সাগৰৰ পাৰত প্ৰভাৱিত কৰে। অৱশ্যে ২০২৫ চনৰ ১৩ নৱেম্বৰত কালমায়েগী আমফানে আঘাত হানিব।
ৰাজ্যিক বতৰ বিজ্ঞানী চাৰ্মেগনে ভাৰিলাই কয় যে ফিলিপাইনছত ইতিমধ্যে কালমায়েগীৰ সৈতে গড়ে ২০টা ধুমুহা হৈছে। তেওঁ লগতে কয়, ‘ডিচেম্বৰৰ শেষলৈকে আৰু কমেও তিনিৰ পৰা পাঁচটা ধুমুহা হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।‘





