শুকুৰবাৰে উচ্চতম ন্যায়ালয়ে সংৰক্ষণ ব্যৱস্থাৰ ওপৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে। পিছপৰা শ্ৰেণীৰ ‘ক্ৰিমী লেয়াৰ’ অৰ্থাৎ যিসকল লোকে ইতিমধ্যে সমাজত ভাল স্থান লাভ কৰিছে, তেওঁলোকৰ সংৰক্ষণ সন্দৰ্ভত আদালতে এক গোচৰৰ শুনানি গ্ৰহণ কৰে। এই শুনানিৰ সময়ত আদালতে কয় যে যিবিলাক পৰিয়াল ইতিমধ্যে অৰ্থনৈতিক আৰু শৈক্ষিকভাৱে আগবাঢ়ি গৈছে, তেওঁলোকৰ সন্তানে এতিয়াও সংৰক্ষণৰ সুবিধা পোৱাটো উচিত নে? ন্যায়াধীশ বি.ভি. নাগাৰত্না আৰু ন্যায়াধীশ উজ্জ্বল ভূঞাৰ বিচাৰপীঠে এই গোচৰটোৰ শুনানি গ্ৰহণ কৰিছিল।
শুনানিৰ সময়ত ন্যায়াধীশ নাগাৰত্নাই এক অতি প্ৰাসংগিক প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰে। তেওঁ কয় যে যদি কোনো এজন ছাত্ৰ বা ছাত্ৰীৰ পিতৃ-মাতৃ দুয়োজনেই আই এ এছ বিষয়া হয়, তেন্তে তেওঁলোকৰ সন্তানক সংৰক্ষণৰ সুবিধা কিয় দিব লাগে? আদালতে কয় যে যেতিয়া মানুহে শিক্ষা আৰু অৰ্থনৈতিকভাৱে আগবাঢ়ি যায়, তেতিয়া তেওঁলোকৰ সামাজিক অৱস্থাও উন্নত হয়। এনে অৱস্থাত যদি প্ৰতিটো প্ৰজন্মই সংৰক্ষণ বিচাৰি থাকে, তেন্তে সমাজখন কেতিয়াও এই ব্যৱস্থাৰ পৰা ওলাই আহিব নোৱাৰিব। যিসকলৰ পিতৃ-মাতৃয়ে ভাল চাকৰি কৰি পৰ্যাপ্ত ধন উপাৰ্জন কৰিছে, তেওঁলোক সংৰক্ষণৰ প্ৰয়োজনৰ পৰা বাহিৰলৈ অহাটো উচিত বুলি আদালতে মত প্ৰকাশ কৰে।
এই গোচৰত আবেদনকাৰীৰ হৈ অধিবক্তা শশাংক ৰত্নুৱে আদালতত নিজৰ যুক্তি দাঙি ধৰে। তেওঁ কয় যে ‘ক্ৰিমী লেয়াৰ’ বাছনি কৰোঁতে কেৱল উপাৰ্জনৰ ওপৰত নহয়, সামাজিক মৰ্যাদাৰ ওপৰতো গুৰুত্ব দিয়া হয়। বৰ্তমান গ্ৰুপ ‘ক’ আৰু গ্ৰুপ ‘খ’ৰ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীসকলক সংৰক্ষণৰ পৰা বাদ দিয়া হৈছে বুলি তেওঁ উল্লেখ কৰে। অধিবক্তাগৰাকীয়ে লগতে কয় যে অৰ্থনৈতিকভাৱে পিছপৰা শ্ৰেণী (ই ডব্লিউ এছ) আৰু ‘ক্ৰিমী লেয়াৰ’ৰ মাজত স্পষ্ট পাৰ্থক্য থাকিব লাগে। কাৰণ ই ডব্লিউ এছ কেৱল অৰ্থনৈতিক দিশৰ লগত জড়িত, ইয়াত সামাজিক পিছপৰা অৱস্থাৰ কোনো কথা নাথাকে। সেয়েহে ‘ক্ৰিমী লেয়াৰ’ৰ নিয়মবোৰ ই ডব্লিউ এছতকৈ অলপ নমনীয় বা বেলেগ হোৱা উচিত।
আদালতে দুয়োপক্ষৰ যুক্তি শুনি এই ক্ষেত্ৰত এক সঠিক ভাৰসাম্য ৰক্ষা কৰাটো অতি প্ৰয়োজনীয় বুলি মন্তব্য কৰে। ন্যায়াধীশ নাগাৰত্নাই কয় যে সমাজত নিশ্চিতভাৱে পিছপৰা শ্ৰেণী আছে, কিন্তু যিসকল লোকে সংৰক্ষণৰ সুবিধা লৈ ইতিমধ্যে সমাজত এক উচ্চ স্থান লাভ কৰিছে বা চৰকাৰী উচ্চ পদবীত অধিষ্ঠিত হৈছে, তেওঁলোকৰ সামাজিক উন্নতি স্পষ্টকৈ দেখা যায়। সেয়েহে চৰকাৰে এনে ব্যক্তিসকলক সংৰক্ষণৰ পৰিসৰৰ পৰা বাহিৰত ৰখাৰ নিয়মবোৰ পুনৰ বিবেচনা কৰা উচিত বুলি আদালতে জাননী জাৰি কৰিছে।





