আজি বীৰ জনজাতীয় স্বাধীনতা সংগ্রামীসকলৰ স্মৰণত ১৫ নৱেম্বৰক জনজাতীয় গৌৰৱ দিৱস হিচাপে পালন কৰা হয়।
দেশৰ বাবে তেওঁলোকৰ আত্মবলিদানৰ কথা অহা প্রজন্মক জনাবলৈ এই দিৱসটো উদযাপন্ম কৰা হয়।
ছাওঁতাল, তোমৰ, কোল, ভীল, খাছি, মিজো সহ বিভিন্ন আদিবাসী সম্প্রদায়ৰ আন্দোলনে ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনক শক্তিশালী কৰিছিল। বৃটিছ ঔপনিবেশিক শাসনৰ বিৰুদ্ধে আদিবাসী সম্প্রদায়ৰ সাহসী লোকসকলে আন্দোলনৰ সময়ত প্রাণ বিসর্জন দিছিলে। এইসমূহ আন্দোলনে জাতীয় স্তৰত স্বাধীনতা আন্দোলনক উদ্বুদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু আদিবাসী নায়কসকলৰ কথা আজি বেছিভাগ লোকৰেই জ্ঞাত নহয়।
দেশজুৰি শ্রী বিৰছা মুণ্ডা আদিবাসী সমাজৰ মাজত ভগৱান হিচাপে পৰিচিত। তেওঁ বৃটিছ ঔপনিবেশিক শক্তিৰ শোষণ আৰু বঞ্চনাৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ কৰিছিল আৰু যি ‘উলগুলান’ (বিপ্লব)ৰ আহ্বান জনাইছিল তাৰ ফলত এক আন্দোলনৰ সূচনা হয়।
জনজাতীয় লোকৰ গৌৰবোজ্জ্বল ইতিহাস আৰু সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যক স্বীকৃতি দিবলৈ ভগৱান বীৰছা মুণ্ডাৰ জন্মদিন ১৫ নৱেম্বৰক জনজাতীয় গৌৰৱ দিৱস হিচাপে উদযাপন কৰা হয়।
১৮৭৫ চনৰ ১৫ নৱেম্বৰত ঝাৰখণ্ডৰ খুঁটি জিলাৰ উলিহাতু গাঁৱত বিৰছা মুণ্ডাৰ জন্ম হৈছিল। তেওঁ এটা দুখীয়া পৰিয়ালত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল, আৰু তেওঁৰ পিতৃ আছিল এজন জনজাতীয় কৃষক। বিৰছা মুণ্ডাৰ আনুষ্ঠানিক শিক্ষা কম আছিল আৰু জনজাতীয় ৰীতি-নীতি আৰু পৰম্পৰাৰ বিষয়ে জানি ডাঙৰ হৈছিল।
বিৰছা মুণ্ডাৰ পৰিয়ালে পৰম্পৰাগত জনজাতীয় ধৰ্ম অনুসৰণ কৰিছিল, য’ত আত্মা আৰু পূৰ্বপুৰুষৰ পূজা জড়িত আছিল। কিন্তু বয়স বাঢ়ি অহাৰ লগে লগে বিৰছাই এই বিশ্বাসবোৰক লৈ প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিবলৈ ধৰিলে আৰু নিজৰ আধ্যাত্মিক বিশ্বাস গঢ়ি তুলিলে। তেওঁ দাবী কৰিছিল যে তেওঁ এজন পৰম সত্তাৰ পৰা দৰ্শন পাইছিল, যাক তেওঁ “ধৰ্তি আবা” (পিতৃ পৃথিৱী) বুলি অভিহিত কৰিছিল, যিয়ে তেওঁক নতুন ধৰ্মৰ বাৰ্তা প্ৰচাৰ কৰিবলৈ আৰু নিজৰ লোকসকলক স্বাধীনতালৈ লৈ যাবলৈ নিৰ্দেশ দিছিল।
১৯০০ চনৰ ৯ জুনত ৰহস্যজনক পৰিস্থিতিত বিৰছা মুণ্ডাৰ কাৰাগাৰত মৃত্যু হয়। কোনো কোনোৱে ব্ৰিটিছৰ দ্বাৰা বিষাক্ত দ্ৰব্য খুৱাইছিল বুলি বিশ্বাস কৰাৰ বিপৰীতে কোনো কোনোৱে চিকিৎসাৰ অভাৱত তেওঁৰ মৃত্যু হোৱা বুলি অনুমান কৰে।
