অসমৰ অন্যতম চৰ্চিত লুই বাৰ্জাৰ কেলেংকাৰী পোহৰলৈ অহাৰ এক দশকৰো অধিক সময় পাৰ হৈ গ‘ল। কিন্তু ইয়াৰ তদন্তৰ লেহেমীয়া গতি আৰু জবাবদিহিক লৈ আজিও বহুতো গুৰুতৰ প্ৰশ্নৰ অৱতাৰণা হৈছে।
এই বিতৰ্কৰ আৰম্ভণি হৈছিল ২০১৫ চনৰ ১৭ জুলাইত। সেই দিনা আমেৰিকাৰ ইঞ্জিনিয়াৰিং প্ৰতিষ্ঠান লুই বাৰ্জাৰ ইণ্টাৰনেশ্যনেলৰ দুজন প্ৰাক্তন শীৰ্ষ বিষয়া জেমছ মেকক্লুং আৰু ৰিচাৰ্ড হাৰ্ছে নিউ জাৰ্চিৰ এখন আদালতত নিজৰ দোষ স্বীকাৰ কৰিছিল। তেওঁলোকে ভাৰতকে ধৰি কেইবাখনো দেশত চৰকাৰী ঠিকা লাভ কৰিবলৈ বিদেশী বিষয়াসকলক ঘোচ দিয়াৰ কথা মানি লৈছিল।
দুয়োগৰাকী বিষয়াই আদালতত স্বীকাৰ কৰিছিল যে তেওঁলোকে প্ৰায় ৩.৯ মিলিয়ন ডলাৰ ঘোচ হিচাপে দিছিল। একেদিনাই কোম্পানীটোৱেও এই বেআইনী কামৰ কথা স্বীকাৰ কৰিছিল।
আমেৰিকাৰ এই ঘটনাৰ পিছতেই অসমত তীব্ৰ প্ৰতিক্ৰিয়াৰ সৃষ্টি হয়। কাৰণ লুই বাৰ্জাৰ কোম্পানীটো গুৱাহাটীৰ পানী যোগান প্ৰকল্পৰ সৈতে জড়িত আছিল। সংবাদ মাধ্যমত এই খবৰ প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছত ২০১৫ চনৰ ২৩ জুলাইত দিছপুৰ আৰক্ষী থানাত এখন এজাহাৰ দাখিল কৰা হয় আৰু ৰাজ্য চৰকাৰৰ বিষয়াসকলৰ বিৰুদ্ধে তদন্তৰ দাবী জনোৱা হয়।
সেই সময়তে তেতিয়াৰ মুখ্যমন্ত্ৰী তৰুণ গগৈয়ে ঘটনাৰ সত্যতা জানিবলৈ এখন অনুসন্ধান সমিতি গঠন কৰে। জ্যেষ্ঠ আই এ এছ বিষয়া এছ চি দাসৰ নেতৃত্বত গঠন হোৱা এই সমিতিক পানী যোগান প্ৰকল্পৰ ঠিকা লাভ কৰিবলৈ দিয়া ঘোচৰ অভিযোগৰ তদন্ত কৰাৰ দায়িত্ব দিয়া হৈছিল। ২০১৫ চনৰ ১০ আগষ্টত সমিতিখনে চৰকাৰক নিজৰ প্ৰতিবেদন দাখিল কৰে।
এই প্ৰতিবেদনৰ ভিত্তিত ২০১৫ চনৰ ১৭ আগষ্টত অসম চি আই ডিয়ে অপৰাধমূলক ষড়যন্ত্ৰ আৰু দুৰ্নীতি নিবাৰণ আইনৰ অধীনত এটা গোচৰ ৰুজু কৰে। ইয়াৰ সমান্তৰালভাৱে চি বি আই তদন্তৰ দাবীত গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়ত এখন ৰাজহুৱা স্বাৰ্থজড়িত আৱেদন দাখিল কৰা হয়। ২০১৫ চনৰ ৮ ছেপ্টেম্বৰত বলবৎকৰণ সঞ্চালকালয়েও (ইডি) ধন ৰপ্তানি প্ৰতিৰোধ আইনৰ অধীনত এটা গোচৰ ৰুজু কৰি জেৰা আৰম্ভ কৰে।
২০১৭ চনৰ ১ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়ে চি বি আইক এই তদন্তৰ দায়িত্ব অৰ্পণ কৰাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে। আদালতৰ নিৰ্দেশৰ পিছত চি বি আয়ে ২০১৭ চনৰ ২৭ অক্টোবৰত নতুন দিল্লীত এখন এজাহাৰ পঞ্জীয়ন কৰে। প্ৰায় এবছৰৰ পিছত ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত চি বি আইৰ এটা দলে অসমলৈ আহি প্ৰকল্পটোৰ সৈতে জড়িত কেইবাজনো জ্যেষ্ঠ বিষয়া আৰু অভিযন্তাক সোধা-পোছা কৰে।
কিন্তু ইয়াৰ পিছৰ পৰা অসমত এই গোচৰৰ কোনো বিশেষ অগ্ৰগতি দেখা পোৱা নাই। আনহাতে, আমেৰিকাত আইনী প্ৰক্ৰিয়া দ্ৰুতভাৱে আগবাঢ়িল আৰু ২০১৬ চনৰ ৭ জুলাইত আমেৰিকাৰ আদালতে কোম্পানীটো আৰু জড়িত বিষয়াসকলক শাস্তি প্ৰদান কৰে। জেমছ মেকক্লুঙক তেওঁৰ অপৰাধৰ বাবে এবছৰৰ কাৰাদণ্ড বিহা হয়।
অসমত এই গোচৰটোৰ বাবে সক্ৰিয়ভাৱে মাত মাতিছিল স্বৰাজ অসমৰ সভাপতি ভৱেন সন্দিকৈয়ে। তেওঁ অভিযোগ দাখিল কৰাৰ লগতে ন্যায়ালয়ৰ কাষো চাপিছিল। ৰাজ্যিক আৰক্ষী, চি আই ডি, ইডি আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত চি বি আইৰ দৰে কেইবাটাও সংস্থাই তদন্ত কৰাৰ পিছতো এই গোচৰটোৱে আজিলৈকে কোনো স্পষ্ট সিদ্ধান্তত উপনীত হ‘ব পৰা নাই।
