বাক-স্বাধীনতাৰ প্ৰতি ভাবুকি! গণতান্ত্ৰিক দেশসমূহৰ মাজত ইণ্টাৰনেট বন্ধৰ ক্ষেত্ৰত শীৰ্ষস্থান ভাৰতৰ

শেহতীয়াকৈ প্ৰকাশিত এক প্ৰতিবেদনত প্ৰকাশ পাইছে যে ২০২৪ চনত ভাৰতত ৮৪ বাৰ ইণ্টাৰনেট বন্ধ কৰা হৈছিল। এই বিশ্বব্যাপী তালিকাত ভাৰত ম্যানমাৰৰ পাছতেই স্থান দখল কৰিছে, য’ত ২০২৪ চনত ম্যানমাৰত সৰ্বাধিক ৮৫ বাৰ ইণ্টাৰনেট বন্ধ কৰা হৈছিল। কাৰণ, ম্যানমাৰ একনায়কত্ববাদী দেশ। এনে পৰিস্থিতিত প্ৰতিবেদনত কোৱা হৈছে যে গণতান্ত্ৰিক দেশসমূহৰ ভিতৰত ভাৰতেই হৈছে ২০২৪ চনত সৰ্বাধিক ইণ্টাৰনেট বন্ধ কৰা দেশ।

উল্লেখ্য যে, বিগত ছবছৰ ধৰি একেৰাহে বিশ্বজুৰি সৰ্বাধিক সংখ্যক ইণ্টাৰনেট বন্ধ হোৱা দেশ ভাৰত। কিন্তু যোৱা বছৰ ২০২৪ চনত ম্যানমাৰে ভাৰতক পিছ পেলাই সৰ্বাধিক ইণ্টাৰনেট নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল।

ডিজিটেল অধিকাৰ সংস্থা এক্সেছ নাও আৰু নাগৰিক সমাজৰ সংগঠন #KeepItOn ৰ যৌথ প্ৰচেষ্টাৰ ভিত্তিত “Emboldened Offenders, Endangered Communities: 2024” শীৰ্ষক প্ৰতিবেদনত কোৱা হৈছে যে ২০২৪ চন ডিজিটেল ব্লেকআউটৰ বাবে অভিলেখ ভংগকাৰী বছৰ আছিল।

যোৱা বছৰ প্ৰথমবাৰৰ বাবে ছ’চিয়েল মিডিয়া প্লেটফৰ্ম এক্স আছিল বিশ্বজুৰি আটাইতকৈ ব্লক কৰা প্লেটফৰ্ম। এই সময়ছোৱাত এই প্লেটফৰ্মত কন্টেন্টৰ পৰিচালনাৰ ক্ষেত্ৰতো অৱনতি দেখা গৈছিল।

সংস্থাসমূহে জনোৱা মতে, এক্সৰ লগতে চিগনেল আৰু টিকটকতো ২০২৩ চনৰ তুলনাত ২০২৪ চনত অধিক নিষেধাজ্ঞা দেখা গৈছে।

২০২৪ চনত Access Now আৰু #KeepItOn-এ উল্লেখ কৰা অনুসৰি ৫৪খন দেশত ২৯৬টা ইণ্টাৰনেট বন্ধৰ ৰেকৰ্ড গঢ়িছিল, যিয়ে ২০২৩ চনত ৩৯খন দেশত ২৮৩টা ইণ্টাৰনেট বন্ধ হোৱাৰ পূৰ্বৰ অভিলেখ অতিক্ৰম কৰিছিল।

২০২২ চনৰ তুলনাত যোৱা বছৰ ক্ষতিগ্ৰস্ত দেশসমূহৰ সংখ্যা ৩৫% তীব্ৰভাৱে বৃদ্ধি পাইছে, প্ৰথমবাৰৰ বাবে সাতখন দেশে বন্ধ জাৰি কৰিছে।

একেৰাহে দ্বিতীয় বছৰৰ বাবে সংঘাতৰ কাণ্ডৰ সময়ত ইণ্টাৰনেট বন্ধৰ প্ৰাদুৰ্ভাৱ বেছি। এই সময়ছোৱাত কৰ্তৃপক্ষই সংযোগ বিঘ্নিত কৰাৰ বাবে নিজৰ কৌশল সম্প্ৰসাৰণ কৰিছিল – সঁজুলিবোৰ জাম কৰা আৰু কেবল কাটি পেলোৱাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি আন্তঃগাঁথনি ধ্বংস কৰা আৰু ইণ্টাৰনেট সেৱা প্ৰদানকাৰীৰ ক্ষতি কৰালৈকে।

ভাৰতৰ ভিতৰত সৰ্বাধিক ইণ্টাৰনেট বন্ধ হোৱা ৰাজ্যৰ তালিকাত মণিপুৰ, হাৰিয়ানা আৰু জম্মু-কাশ্মীৰ শীৰ্ষত আছে।

এফালে ইণ্টাৰনেট নিষেধাজ্ঞাৰ বিষয়ত ম্যানমাৰে এক গুৰুতৰ নতুন মানদণ্ড স্থাপন কৰিছে। একে সময়তে ইণ্টাৰনেট বন্ধৰ ক্ষেত্ৰত সমগ্ৰ বিশ্বৰ গণতান্ত্ৰিক দেশৰ তালিকাত ভাৰতে প্ৰথম স্থান লাভ কৰিছে। ২০২৪ চনত সমগ্ৰ দেশৰ ১৬খন ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলৰ কৰ্তৃপক্ষই ৮৪টা ইণ্টাৰনেট বন্ধ কৰিছিল।

মণিপুৰ (২১টা বন্ধ), হাৰিয়ানা (১২) আৰু জম্মু-কাশ্মীৰ (১২) অঞ্চলৰ আটাইতকৈ বেছি ক্ষতিগ্ৰস্ত অঞ্চল।

প্ৰতিবেদনত কোৱা হৈছে, “৮৪টা বন্ধৰ ভিতৰত ৪১টা প্ৰতিবাদৰ সৈতে জড়িত আৰু ২৩টা সাম্প্ৰদায়িক হিংসাৰ সৈতে জড়িত।”

যোৱা বছৰ ২০২৩ চনত ইণ্টাৰনেট বন্ধ হোৱাৰ প্ৰতিবেদনত এক্সেছ নাও আৰু #KeepItOn-এ ভাৰতত ১১৬টা বন্ধৰ ৰেকৰ্ড কৰিছিল।

২০২৪ চনত ইজৰাইলে গাজাত ছবাৰকৈ ইণ্টাৰনেট বন্ধ কৰি দিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত ২০২৩ চনৰ ৯ অক্টোবৰৰ পৰা অবিৰতভাৱে ব্লেকআউট হোৱাটোও অন্তৰ্ভুক্ত।