শেহতীয়াকৈ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ দুখন সুকীয়া দুজনীয়া বিচাৰপীঠৰ মাজত বেআইনী কাৰ্যকলাপ (প্ৰতিৰোধ) আইন চমুকৈ ইউএপিএৰ অধীনত জামিন প্ৰদানৰ মাপকাঠিক লৈ সৃষ্টি হোৱা মতানৈক্যৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত দিল্লী আৰক্ষীয়ে এক বৃহৎ বিচাৰপীঠ গঠনৰ বাবে সৰ্বোচ্চ ন্যায়ালয়ক অনুৰোধ জনাইছে। সোমবাৰে উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ন্যায়াধীশ উজ্জ্বল ভূঞা আৰু ন্যায়াধীশ বি ভি নাগাৰত্নৰ খণ্ডবিচাৰপীঠে জৱাহৰলাল নেহৰু বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰনেতা উমৰ খালিদৰ জামিন নাকচ কৰা পূৰ্বৰ এক ৰায়দানক তীব্ৰ সমালোচনা কৰাৰ পাছতেই দিল্লী আৰক্ষীয়ে আইনী স্পষ্টতা বিচাৰি এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে।
সোমবাৰে ৰাষ্ট্ৰীয় অনুসন্ধান সংস্থাই তদন্ত কৰা এক নাৰ্ক’-টেৰৰ গোচৰত বন্দী হৈ থকা চৈয়দ ইফতিখাৰ আন্দ্ৰাবি নামৰ লোকজনৰ জামিন মঞ্জুৰ কৰাৰ সময়ত ন্যায়াধীশ ভূঞাৰ বিচাৰপীঠখনে গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যবেক্ষণ আগবঢ়ায়। বিচাৰপীঠখনে উল্লেখ কৰে যে উমৰ খালিদৰ গোচৰত জামিন নাকচ কৰা দুজনীয়া বিচাৰপীঠখনে ২০২১ চনৰ ‘কে এ নজিব’ গোচৰত তিনিজনীয়া বৃহৎ বিচাৰপীঠে নিৰ্ধাৰণ কৰা “জামিন এক নিয়ম আৰু কাৰাগাৰ এক ব্যতিক্ৰম” শীৰ্ষক বাধ্যতামূলক নীতিটোক আওকাণ কৰিছে। ন্যায়াধীশ ভূঞাই স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে কম সদস্যৰে বিচাৰপীঠে বৃহৎ বিচাৰপীঠে নিৰ্ধাৰণ কৰা নীতি বা আইনী নজিৰক কেতিয়াও অৱমূল্যায়ন বা অগ্ৰাহ্য কৰিব নোৱাৰে।
উল্লেখ্য যে, চলিত বৰ্ষৰ জানুৱাৰী মাহত ন্যায়াধীশ অৰবিন্দ কুমাৰ আৰু ন্যায়াধীশ এন ভি আঞ্জাৰিয়াৰ বিচাৰপীঠে ২০২০ চনৰ দিল্লী সংঘৰ্ষৰ ষড়যন্ত্ৰৰ গোচৰত উমৰ খালিদ আৰু ছাৰ্জিল ইমামৰ জামিন আবেদন নাকচ কৰিছিল। সেই সময়ত বিচাৰপীঠখনে ২০১৯ চনৰ ‘জহুৰ ৱাটালি’ গোচৰৰ ৰায়দানক আধাৰ হিচাপে লৈ পৰ্যবেক্ষণ কৰিছিল যে ইউএপিএৰ দৰে কঠোৰ আইনৰ অধীনত বিচাৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ বিলম্বক স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে জামিন লাভৰ এক আহিলা হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰি। প্ৰাথমিক অনুসন্ধানত অভিযুক্তৰ বিৰুদ্ধে থকা অভিযোগসমূহ সঁচা যেন লাগিলে আৰু তেওঁলোকৰ কেন্দ্ৰীয় ভূমিকা পোহৰলৈ আহিলে ন্যায়ালয়ে প্ৰমাণৰ বিতং মূল্যায়ন নকৰাকৈয়ে জামিন নাকচ কৰিব পাৰে বুলি সেই ৰায়দানত প্ৰকাশ পাইছিল।
ভাৰতৰ সাৰ্বভৌমত্ব আৰু অখণ্ডতা ৰক্ষাৰ স্বাৰ্থত ১৯৬৭ চনত প্ৰণয়ন কৰা ইউএপিএ আইনখন ২০০৮ চনৰ মুম্বাই সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণৰ পাছত অধিক কঠোৰ কৰা হৈছিল। এই সংশোধনীৰ জৰিয়তে সন্নিৱিষ্ট কৰা ৪৩ডি(৫) ধাৰা অনুসৰি, যদি ন্যায়ালয়ে প্ৰাথমিকভাৱে অভিযোগসমূহ সঁচা বুলি বিশ্বাস কৰাৰ যুক্তিসংগত কাৰণ বিচাৰি পায়, তেন্তে জামিন প্ৰদান কৰিব নোৱাৰিব। কিন্তু, পৰৱৰ্তী সময়ত ২০১৬ চনৰ এঞ্জেলা চণ্টাক্কে গোচৰ আৰু ২০২১ চনৰ কে এ নজিবৰ গোচৰত সৰ্বোচ্চ ন্যায়ালয়ে মত প্ৰকাশ কৰিছিল যে বিচাৰ প্ৰক্ৰিয়াত হোৱা অত্যধিক পলম আৰু দীৰ্ঘদিনীয়া কাৰাবাসে সংবিধানৰ ২১ নং অনুচ্ছেদৰ অধীনত মৌলিক অধিকাৰ উলংঘা কৰে, যাৰ ভিত্তিত ইউএপিএৰ দৰে কঠোৰ আইনৰ অধীনতো অভিযুক্তই জামিন লাভ কৰিব পাৰে।
