শেহতীয়াকৈ বিহাৰ নিৰ্বাচনৰ পূৰ্বে এটা বিষয় চৰ্চালৈ আহিছে যে নিৰ্বাচন আয়োগে ভোটাৰ তালিকা প্ৰস্তুত কৰাৰ সময়ত এজন ব্যক্তি নাগৰিক হয় নে নহয় সেয়া পৰীক্ষা কৰাৰ আইনী অধিকাৰ আছে নে? ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগে উচ্চতম ন্যায়ালয়ত কয় যে আগন্তুক বিহাৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ বাবে ভোটাৰ তালিকা প্ৰস্তুত কৰাৰ সময়ত এজন ব্যক্তি নাগৰিক নে নহয় পৰীক্ষা কৰাৰ আইনী অধিকাৰ আছে। ১০ জুলাইত উচ্চতম ন্যায়ালয়ত অনুষ্ঠিত হোৱা শুনানিৰ প্ৰতিক্ৰিয়া স্বৰূপে এই বিবৃতি প্ৰকাশ পাইছে, য’ত আদালতে ভোটাৰৰ তালিকা উন্নীতকৰণৰ বাবে ইচিআইৰ বিশেষ পুনৰীক্ষণৰ (এছআইআৰ)প্ৰত্যাহ্বানসমূহ পৰ্যালোচনা আগবঢ়াইছিল।
উল্লেখ্য যে উচ্চতম ন্যায়ালয়ে আধাৰ, ভোটাৰ আইডি কাৰ্ড, ৰেচন কাৰ্ডৰ দৰে নথি-পত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰি ভোটাৰক পৰীক্ষা কৰিব পাৰিব বুলি পৰামৰ্শ দিছিল। কিন্তু ইচিআইয়ে এই ধাৰণা নাকচ কৰি কয় যে এই নথিসমূহ নাগৰিকত্ব পৰীক্ষাৰ বাবে উপযোগী নহয়। ইচিআইয়ে স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে সংবিধান (ধাৰা ৩২৬) আৰু জনপ্ৰতিনিধি আইন (আৰপি আইন), ১৯৫০ৰ অধীনত কেৱল যোগ্য ভোটাৰৰ নামহে ভোটাৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰাটো নিশ্চিত কৰাৰ অধিকাৰ আছে। ইয়াৰ ভিতৰত এজন ব্যক্তি ভাৰতীয় নাগৰিক নে নহয় পৰীক্ষা কৰাটোও অন্তৰ্ভুক্ত।
উপ-নিৰ্বাচন আয়ুক্ত সঞ্জয় কুমাৰৰ স্বাক্ষৰিত ইচিৰ শপতনামাত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে যে কেৱল যোগ্য লোককহে ভোটাৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা আৰু প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণ নকৰাসকলক বাদ দিয়া আয়োগৰ দায়িত্ব। ভোটাৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱাৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে নিজৰ নাগৰিকত্ব বাতিল কৰা নহয় বুলিও ইচিয়ে স্পষ্ট কৰি দিয়ে।
ইচিয়ে ভোটাৰে নিজৰ যোগ্যতা প্ৰমাণ কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিব পৰা ১১খন নথিৰ তালিকা প্ৰদান কৰিছে যদিও ইয়াত আধাৰ, ভোটাৰ আইডি কাৰ্ড আৰু ৰেচন কাৰ্ড অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হোৱা নাই। ইয়াত কোৱা হৈছে যে আধাৰে নাগৰিকত্ব নিশ্চিত কৰাত সহায় নকৰে যদিও ইয়াক অন্যান্য নথি-পত্ৰৰ সৈতে সংগতি ৰাখি ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি। ইচিয়ে লগতে কয় যে ভোটাৰ আইডি কাৰ্ডে কেৱল বৰ্তমানৰ ভোটাৰৰ মৰ্যাদা প্ৰতিফলিত কৰে আৰু নাগৰিকত্ব প্ৰমাণ নকৰে। ইয়াত ৰেচন কাৰ্ডৰ লগত জড়িত সমস্যাৰ কথা আঙুলিয়াই দিয়া হৈছিল, যেনে ভুৱা কাৰ্ড, যিয়ে এই কামৰ বাবে ইয়াক অবিশ্বাস্য কৰি তোলে।
ইচিয়ে আৰু কয় যে তেওঁলোকৰ গ্ৰহণযোগ্য নথি-পত্ৰৰ তালিকা নমনীয়, অৰ্থাৎ বিষয়াসকলে অন্য নথি-পত্ৰ প্ৰদান কৰিলে ভোটাৰক গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। কিন্তু নিৰ্বাচন আয়োগৰ স্থিতিৰ পিছতো একাংশ অঞ্চলত কৰ্তৃপক্ষই আধাৰ কাৰ্ড সংগ্ৰহ কৰাৰ খবৰ পোৱা গৈছে।
