দিল্লীৰ প্ৰদূষণক লৈ আলোচনাৰ অভাৱ নাই। প্ৰদূষণ যে নিয়ন্ত্ৰণলৈ আহিছে এনে নহয়। কিন্তু যদি আপুনি দিল্লীক ভাৰতৰ আটাইতকৈ প্ৰদূষিত চহৰ বুলি ভাবে, তেন্তে আপুনি ভুল কৰিছে। অন্ততঃ চেণ্টাৰ ফৰ ৰিচাৰ্চ অন এনাৰ্জি এণ্ড ক্লিন এয়াৰ (CREA)ৰ এক প্ৰতিবেদনত কোৱা হৈছে যে চলিত বৰ্ষৰ জানুৱাৰী মাহত ভাৰতৰ সৰ্বাধিক প্ৰদূষিত চহৰৰ তালিকাত ৰাজধানীখন দ্বিতীয় স্থানত আছে। প্ৰতিবেদন অনুসৰি একেৰাহে চতুৰ্থ মাহৰ বাবে এই স্থানত আছে দিল্লী।
‘ক্ৰেয়া’ প্ৰতিবেদন অনুসৰি ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহত দিল্লীত পিএম ২.৫ৰ গড় ঘনত্ব আছিল ১৬৫ মাইক্ৰ’গ্ৰাম। ২৩ দিন ৰাজধানীৰ বায়ুৰ গুণাগুণ ‘অতি বেয়া’ স্তৰত আছিল। তিনিদিন ‘গুৰুতৰ’ আছিল, অৰ্থাৎ পিএম ২.৫ৰ ঘনত্ব প্ৰতি ঘনমিটাৰত ২৫০ মাইক্ৰ’গ্ৰামৰ ওপৰত আছিল। আৰু তিনিদিন ‘বেয়া’ স্তৰত আৰু দুদিন ‘মধ্যম’ স্তৰত আছিল। অৰ্থাৎ জানুৱাৰী মাহত এদিনো দিল্লীবাসীয়ে ‘ভাল’ মানৰ বায়ুত উশাহ ল’ব পৰা নাছিল।
এইটো দিল্লীৰ কথা। ৰাজধানী হিচাপে দিল্লীৰ প্ৰদূষণৰ বিষয়ে অহৰহ চৰ্চা চলি আছে। কিন্তু জানুৱাৰী মাহত যদি দিল্লী এই তালিকাত এক নম্বৰ নহয়, তেন্তে সেইখন কি চহৰ? চহৰখনৰ নাম হয়তো বহুতৰে অজ্ঞাত। অসমৰ সীমান্তৱৰ্তী মেঘালয়ৰ এখন ঔদ্যোগিক চহৰ বৰ্ণিহাট। যোৱা মাহত এই চহৰখন ভাৰতৰ আটাইতকৈ প্ৰদূষিত চহৰ হিচাপে নিৰ্বাচিত হৈছে। উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই চহৰখনত জানুৱাৰী মাহত পিএম২.৫ৰ গড় ঘনত্ব ২১৪ মাইক্ৰ’গ্ৰাম প্ৰতি ঘনমিটাৰত ৰেকৰ্ড কৰা হৈছে।
যদিও এই চহৰৰ প্ৰদূষণ দিল্লীৰ দৰে চৰ্চিত নহয়, তথাপিও একেৰাহে দুবছৰ অৰ্থাৎ ২০২৩ আৰু ২০২৪ চনত ভাৰতৰ আটাইতকৈ প্ৰদূষিত চহৰ আছিল বৰ্ণিহাট। চহৰখনৰ বায়ুৰ গুণাগুণ সূচকাংক ধাৰাবাহিকভাৱে ‘অতি দুৰ্বল’ স্তৰত আছে। ইয়াৰ বাবে এই অঞ্চলৰ ৪১টা কাৰখানা মূলতঃ দায়ী। য’ত লোহা আৰু তীখাৰ কাৰখানা, ডিষ্টিলেৰী, চিমেণ্ট কাৰখানা, আৰু পানীয় উৎপাদন কাৰখানা আদি অন্তৰ্ভুক্ত। স্থানীয় ৰাইজে জনোৱা মতে, চহৰখনৰ এজোপা গছৰ পাতো সেউজীয়া হৈ থকা নাই, বাদামী হৈ পৰিছে। বহু লোকে শ্বাস-প্ৰশ্বাসজনিত সমস্যা, হৃদৰোগ, যক্ষ্মা আদি ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ আছে।
দেশৰ আটাইতকৈ প্ৰদূষিত চহৰৰ তালিকাৰ সপ্তম স্থান আছে গুৱাহাটী। শেহতীয়াকৈ গুৱাহাটীতো প্ৰদূষণৰ মাত্ৰা উদ্বেগজনকভাৱে বৃদ্ধি পাইছে। দেশৰ শীৰ্ষ প্ৰদূষিত দহখন চহৰ হৈছে- বৰ্ণিহাট (প্ৰথম), দিল্লী (দ্বিতীয়) হাজীপুৰ (তৃতীয়), টালচেৰ (চতুৰ্থ), পাটনা (পঞ্চম), চণ্ডীগড় (ষষ্ঠ), গুৱাহাটী (সপ্তম), বাৰাকপুৰ (অষ্টম),মুজাফ্ফৰপুৰ (নৱম) আৰু হাওড়া দশম। হাজীপুৰ, পাটনা আৰু মুজাফ্ফৰপুৰ এই তিনিখন চহৰ বিহাৰৰ। আচলতে এই ৰাজ্যখনক আটাইতকৈ বেছি প্ৰদূষিত চহৰৰ ঘাটি বুলি ক’ব পাৰি।
