সিন্ধু উপত্যকা সভ্যতাৰ বিখ্যাত ‘ডান্সিং গাৰ্ল‘ বা নৃত্যৰত নাৰীৰ মূৰ্তিটোৰ ছবিক লৈ এতিয়া এক নতুন বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছে। শেহতীয়াকৈ প্ৰকাশ পোৱা এনচিইআৰটিৰ নৱম শ্ৰেণীৰ কলা শিক্ষাৰ কিতাপত এই মূৰ্তিটোৰ ছবিখন সলনি কৰা হৈছে বুলি অভিযোগ উত্থাপন হৈছে। আচল মূৰ্তিটোৰ শৰীৰৰ ওপৰৰ অংশত কোনো আৱৰণ নাই, কিন্তু কিতাপখনত প্ৰকাশ পোৱা ছবিখনত ছোৱালীজনীৰ শৰীৰটো কাপোৰেৰে ঢাকি দিয়া যেন দেখা গৈছে। এই পৰিৱৰ্তনৰ পাছতেই সচেতন মহলত তীব্ৰ প্ৰতিক্ৰিয়াৰ সৃষ্টি হৈছে।
‘মধুৰিমা‘ নামৰ এই নতুন কিতাপখনৰ ‘কলাৰ ইতিহাস‘ নামৰ পাঠটোত এই ছবিখন সন্নিৱিষ্ট কৰা হৈছে। মহেঞ্জোদাৰোত আৱিষ্কাৰ হোৱা আচল ব্ৰঞ্জৰ মূৰ্তিটোৰ ছবিৰ সৈতে পাঠ্যপুথিৰ এই ছবিখন ৰিজাই চালে দেখা যায় যে ইয়াত বহুতো পৰিৱৰ্তন কৰা হৈছে যাৰ ফলত মূৰ্তিটোৰ আচল ৰূপটো লুকুৱাই পেলোৱা হৈছে। আটাইতকৈ আচৰিত কথাটো হ‘ল যে, এনচিইআৰটিৰ ষষ্ঠ শ্ৰেণীৰ সমাজ বিজ্ঞানৰ কিতাপখনত আকৌ এই মূৰ্তিটোৰ আচল ছবিখনকে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। একেখন প্ৰতিষ্ঠানৰ দুখন বেলেগ বেলেগ কিতাপত একেটা ঐতিহাসিক সামগ্ৰীৰ দুখন বেলেগ ছবি ব্যৱহাৰ কৰাক লৈ বহুতে প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে।
এনচিইআৰটিৰ ষষ্ঠ শ্ৰেণীৰ পাঠ্যপুথি প্ৰস্তুত কৰা সমিতিৰ মুৰব্বী তথা বুৰঞ্জীবিদ মিচেল ডেনিনোৱে এই বিষয়ত নিজৰ মত প্ৰকাশ কৰিছে। তেওঁ কয় যে কম বয়সীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে আচল ছবিখন উপযুক্ত নহয় বুলি তেওঁক আগতে জনোৱা হৈছিল। কিন্তু তেওঁৰ সমিতিয়ে এই কথা মানি লোৱা নাছিল আৰু শিক্ষকসকলেও আচল ছবিখনক লৈ কেতিয়াও কোনো আপত্তি দৰ্শোৱা নাছিল। ডেনিনোৱে লগতে কয় যে এনেদৰে এখন ঐতিহাসিক সামগ্ৰীৰ ছবি সলনি কৰিলে ইয়াৰ গুৰুত্ব ম্লান পৰে আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে আমাৰ ঐতিহ্য আৰু সংস্কৃতিৰ বিষয়ে ভুল ধাৰণা পাব পাৰে।
নৱম শ্ৰেণীৰ কিতাপখনত উল্লেখ কৰা অনুসৰি এই ব্ৰঞ্জৰ মূৰ্তিটো প্ৰায় ২৬০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ আৰু ইয়াক মহেঞ্জোদাৰোত পোৱা গৈছিল। ইয়াক কেনেকৈ বনোৱা হৈছিল তাৰ বিষয়েও কিতাপখনত আলোচনা কৰা হৈছে আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে কিছুমান শিক্ষণীয় কামো সন্নিৱিষ্ট কৰা হৈছে। সিন্ধু উপত্যকা সভ্যতাৰ আটাইতকৈ চিনাকি আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰাচীন সামগ্ৰীসমূহৰ ভিতৰত এই ‘ডান্সিং গাৰ্ল‘ অন্যতম। প্ৰাচীন ভাৰতীয় কলা আৰু সংস্কৃতিৰ আলোচনাত এই মূৰ্তিটোৱে সদায় এক বিশেষ স্থান অধিকাৰ কৰি আহিছে। অৱশ্যে, দুখন কিতাপত ছবিখনৰ এনে অমিল আৰু বিতৰ্কৰ সন্দৰ্ভত এনচিইআৰটিৰ ফালৰ পৰা এতিয়ালৈকে কোনো আনুষ্ঠানিক প্ৰতিক্ৰিয়া প্ৰকাশ কৰা হোৱা নাই।
