৫ মে’ত মণিপুৰ অডিঅ’ টেপ গোচৰৰ শুনানি গ্ৰহণ কৰে উচ্চতম ন্যায়ালয়ে। শীৰ্ষ আদালতে স্পষ্ট কৰিদিছে যে মণিপুৰৰ কুকি-মেইটেই জনগোষ্ঠীৰ মাজত হোৱা জাতিগত হিংসাৰ সৈতে জড়িত কোনো ব্যক্তিৰ অন্যায় কাৰ্যৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁক সুৰক্ষা দিয়াৰ প্ৰয়োজন নাই। ছলিচিটৰ জেনেৰেল তুষাৰ মেহতাই আবেদনকাৰী কুকি অৰ্গেনাইজেশ্যন ফৰ হিউমেন ৰাইটছ ট্ৰাষ্টৰ বিশ্বাসযোগ্যতাৰ ওপৰত প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰা সময়তে ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ সঞ্জীৱ খান্না আৰু ন্যায়াধীশ সঞ্জয় কুমাৰৰ বিচাৰপীঠে এই মন্তব্য কৰে। আবেদনকাৰীয়ে জাতিগত হিংসাৰ পিছত থকা বিভাজনৰ সৈতে জড়িত মুখ্যমন্ত্ৰী এন বীৰেণ সিঙৰ কণ্ঠৰ সাদৃশ্য থকা শব্দ শুনা অডিঅ’ টেপৰ তদন্তৰ দাবী জনাইছিল। ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰত উচ্চতম ন্যায়ালয়ে এই টেপসমূহৰ তদন্তৰ বাবে সন্মতি প্ৰকাশ কৰিছিল।
এই টেপসমূহ প্ৰথমে ২০২৪ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত জনস্বাৰ্থত প্ৰকাশ পাইছিল, যেতিয়া গৃহ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ৰ ন্যায়িক আয়োগে মণিপুৰ হিংসাৰ তদন্তৰ বাবে ইয়াক গ্ৰহণ কৰিছিল। বীৰেণ সিঙৰ কাৰ্যালয়ে এই টেপসমূহ প্ৰামাণিক নহয় বুলি দাবী কৰি, ইয়াক প্ৰকাশ কৰা সংবাদ মাধ্যম আৰু ব্যক্তিৰ বিৰুদ্ধে ব্যৱস্থা গ্ৰহণৰ ভাবুকি দিছিল। কিন্তু আবেদনকাৰীৰ অনুৰোধত ট্ৰুথ লেব নামৰ এটা ব্যক্তিগত পৰীক্ষাগাৰে টেপৰ কণ্ঠৰ তুলনা কৰি জানিছিল যে টেপত শুনা কণ্ঠ আৰু বীৰেণ সিঙৰ প্ৰামাণিক কণ্ঠৰ নমুনাৰ মাজত ৯৩% সাদৃশ্য পাইছিল। উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ নিৰ্দেশত চৰকাৰী ইউনিয়ন ফৰেনছিক বিজ্ঞান পৰীক্ষাগাৰ (এফ এছ এল)ৰ দ্বাৰা টেপৰ সত্যতা পৰীক্ষাৰ বাবে প্ৰতিবেদন দাখিলৰ নিৰ্দেশ দিয়া হৈছিল। ৫ মে’ৰ শুনানিত এই প্ৰতিবেদন ছীল কভাৰত আদালতত জমা দিয়া হৈছিল।
শুনানিৰ সময়ত ছলিচিটৰ জেনেৰেলে প্ৰতিবেদনৰ বিষয়বস্তু পৰীক্ষা নকৰা বুলি জানোৱাত মুখ্য ন্যায়াধীশ খান্নাই তেওঁক প্ৰতিবেদন পঢ়ি ৰাজ্য চৰকাৰৰ সৈতে আলোচনা কৰি নতুন প্ৰতিবেদন দাখিল কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিছিল। আদালতে গোচৰটো ২১ জুলাইৰ পৰা আৰম্ভ হোৱা সপ্তাহত পুনৰ শুনানিৰ বাবে তালিকাভুক্ত কৰিছে। অধিবক্তা প্ৰশান্ত ভূষণে টেপৰ তদন্তৰ বাবে আদালতৰ তত্ত্বাৱধানত বিশেষ তদন্তকাৰী দল গঠনৰ আবেদন জনাইছিল। কোহুৰ সভাপতি বেঞ্জামিন মেটে এই বিষয়ত মন্তব্য দিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিলেও উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ওপৰত ন্যায়ৰ প্ৰতি আস্থা প্ৰকাশ কৰিছে। মণিপুৰৰ হিংসাই ২৫০ৰো অধিক লোকৰ মৃত্যু আৰু ৫০ হাজাৰৰো অধিক লোকৰ স্থানচ্যুতি ঘটাইছে, আৰু এই গোচৰে ৰাজ্যখনৰ শান্তি পুনৰুদ্ধাৰৰ প্ৰচেষ্টাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিব পাৰে।
