আটলান্টিক মহাসাগৰৰ গভীৰতাত পানীৰ এক বিশাল সোঁতে বিষুৱীয় অঞ্চলৰ পৰা গ্ৰীণলেণ্ডৰ ফালে তাপ কঢ়িয়াই নিয়ে। ইয়াক আটলান্টিক মেৰিডিঅ’নেল অভাৰটাৰ্ণিং চাৰ্কুলেচন বা চমুকৈ এমক বুলি কোৱা হয়। বৰ্ষাৰণ্য বা মেৰু অঞ্চলৰ বৰফৰ পাহাৰৰ দৰে ইয়াৰ কোনো পৰিচিত ছবি নাই, কাৰণ এই প্ৰক্ৰিয়াটো মানুহৰ চকুৰ আঁৰত নীৰৱে চলি থাকে। সেয়েহে ইয়াৰ বিষয়ে সাধাৰণ মানুহে বৰ বেছি নাজানে।
শেহতীয়া গৱেষণাত পোহৰলৈ আহিছে যে পানীৰ এই সোঁত ক্ৰমান্বয়ে দুৰ্বল হৈ পৰিছে। যদি এই সোঁত আৰু অধিক মন্থৰ হৈ পৰে, তেন্তে বিশ্বৰ উষ্ণতা বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়তো উত্তৰ ইউৰোপত অতিমাত্ৰা শীতৰ প্ৰকোপ দেখা যাব পাৰে। ইয়াৰ লগতে ক্ৰান্তীয় মৌচুমী বতাহৰ গতিপথ সলনি হ’ব পাৰে আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ পূব উপকূলত সাগৰৰ জলপৃষ্ঠ হঠাতে বৃদ্ধি পাব পাৰে।
বিজ্ঞানীসকলে বাৰে বাৰে সকীয়াই দিয়াৰ পিছতো এই বিষয়টোৱে সংবাদ মাধ্যমত বেছি দিনৰ বাবে স্থান নাপায়। ইয়াৰ অন্যতম কাৰণ হৈছে আধুনিক সাংবাদিকতাত থকা এক বিশেষ অসুবিধা। আটলান্টিক মহাসাগৰৰ বহুত তলত লেহেমীয়া আৰু শান্তভাৱে চলি থকা এই প্ৰক্ৰিয়াটোৰ ছবি মানুহৰ মনলৈ অনাটো অতি কঠিন কাম। জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ খবৰবোৰ সাধাৰণতে জুই লগা হাবি, গলি যোৱা বৰফ বা ঘূৰ্ণীবতাহৰ দৰে ভয়ংকৰ ছবিৰ জৰিয়তে প্ৰকাশ কৰা হয়। কিন্তু এই সাগৰীয় সোঁতৰ তেনে কোনো ছবি পাবলৈ নাই।
প্ৰশান্ত মহাসাগৰৰ আৱৰ্জনাৰ বিশাল দ’মটোৰ উদাহৰণৰ পৰা এই কথাটো সহজে বুজিব পাৰি। মানুহে ইয়াক পানীত ওপঙি থকা আৱৰ্জনাৰ দ্বীপ বুলি ভাবে যদিও প্ৰকৃততে ই লাখ লাখ বৰ্গ কিলোমিটাৰ জুৰি বিয়পি থকা অতি ক্ষুদ্ৰ প্লাষ্টিকৰ টুকুৰাহে, যিবোৰ সাগৰৰ পৃষ্ঠত সহজে দেখা পোৱা নাযায়। কিন্তু সংবাদ মাধ্যমত পুৰণি বটল বা জালৰ ছবি দেখুৱাই ইয়াক উপস্থাপন কৰা হয়, যাৰ ফলত মানুহে ইয়াৰ এক কাল্পনিক ৰূপ দেখা পায় আৰু খবৰবোৰত ই স্থান লাভ কৰি থাকে।
মহাসাগৰৰ এই বিশেষ সোঁতটোৱে অতি লেহেমীয়াকৈ কিন্তু এক বিশাল পৰিসৰত কাম কৰে। গৰম পানী উত্তৰ দিশলৈ গৈ গ্ৰীণলেণ্ড পায় আৰু তাত চেঁচা হৈ গধুৰ হৈ পৰে। তাৰ পিছত এই পানী প্ৰায় পাঁচ হাজাৰ মিটাৰ তললৈ গৈ পুনৰ দক্ষিণলৈ ঘূৰি আহে। বিজ্ঞানীসকলে কেৱল সাগৰৰ তলিৰ মাটি, মৃত প্ৰৱাল আৰু উপগ্ৰহৰ পৰা পোৱা তথ্যৰ সহায়তহে ইয়াৰ গতিবিধি নিৰীক্ষণ কৰিব পাৰে। এই তথ্যবোৰ কেৱল গৱেষণাৰ বাবেহে উপযোগী, সংবাদ মাধ্যম বা সাধাৰণ মানুহৰ বুজিবৰ বাবে নহয়।
তেনেহ’লে ইয়াক কেনেকৈ মানুহৰ আগত দাঙি ধৰা হ’ব? বতৰ বিজ্ঞান কেন্দ্ৰবোৰে সাধাৰণতে ৰঙা আৰু নীলা কাঁড় চিনেৰে সাগৰৰ পানীৰ এই ঘূৰ্ণন বুজাবলৈ চেষ্টা কৰে। কিছুমান মানুহে এনে নক্সা দেখিলে পৰিস্থিতিৰ ভয়াবহতা বুজিব পাৰে। কিন্তু সকলো মানুহৰে বুজাৰ ক্ষমতা আৰু পাৰিপাৰ্শ্বিক জ্ঞান একে নহয়। সেয়েহে, সাধাৰণ মানুহৰ বাবে এই নক্সাবোৰৰ কোনো গুৰুত্ব নাথাকিবও পাৰে। বহুতে ইয়াক ইউৰোপৰ সম্পূৰ্ণৰূপে বৰফ হৈ পৰা অৱস্থাৰ সৈতে তুলনা কৰে যদিও বিজ্ঞানীসকলৰ মতে সেয়া হোৱাৰ সম্ভাৱনা অতি কম।
প্ৰকৃতিৰ বহুতো গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰিৱৰ্তন মানুহৰ চকুৰ আঁৰত আৰু বহু দশক বা শতিকা ধৰি চলি থাকে। এই জটিল ব্যৱস্থাবোৰ আমি সহজে বুজি নাপাওঁ। বৰ্তমানৰ জলবায়ু সাংবাদিকতাই কেৱল চকুৰে দেখা পোৱা আৰু ভয় লগা ছবিৰ ওপৰত বেছি নিৰ্ভৰ কৰে। যাৰ ফলত সাগৰৰ তলিৰ এই সোঁতৰ দৰে অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয়বোৰে মানুহৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰাত ব্যৰ্থ হয়। ইয়াৰ মূল সমস্যাটো বিজ্ঞানৰ জটিলতা নহয়, বৰঞ্চ প্ৰকৃতিৰ কাহিনী কোৱাৰ আমাৰ দৃশ্যগত সীমাবদ্ধতাহে।
