আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰেক্ষাপটত অসমীয়া লিপিৰ অস্তিত্বক লৈ যি অনিশ্চয়তা আছে, তাৰ কাইলৈ এটা মীমাংসা হ’ব পাৰে। অসমীয়া মানুহে দীৰ্ঘ সময় নিজৰ লিপিৰ স্বীকৃতিৰ বাবে যুঁজ দি অহাৰ পিছত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰোৰ বিশেষ গোটৰ লণ্ডনত হোৱা এখন সভাই এই বিষয়টো যোৱা দুদিন ধৰি আলোচনা কৰিছে অসমৰ পৰা যোৱা প্ৰতিনিধিৰ সৈতে।
এইখিনিতে উল্লেখযোগ্য যে বৰ্তমান বিশ্বৰ তথ্য-প্ৰযুক্তি জগতত সমগ্ৰ ভাষাৰ লিপিবিলাকৰ ব্যৱহাৰ নিৰ্ভৰ কৰে কিছুমান মানৰ অন্তৰ্ভুক্ত বিসংকেতন (encoding) পদ্ধতিৰ জৰিয়তে। এই মানৰ ভিতৰত অন্যতম আৰু সৰ্বজন, সৰ্ব-প্ৰতিষ্ঠান স্বীকৃত দুটা মান হ’ল আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰো (International Organization for Standardization)ৰ দ্বাৰা নিৰ্ধাৰিত মান (ISO 10646.) আৰু য়ুনিক’ড কনছৰ্টিয়ামৰ দ্বাৰা নিৰ্ধাৰিত মান। দৰচলতে এই দুয়োটাই পৰস্পৰ সংগতি ৰাখি একেটাৰ দৰে কাম কৰে।
কিন্তু লিপি এটাৰ আখৰ, চিহ্ন আদিবোৰক এই মানৰ ভিতৰলৈ নি encoding কৰাৰ পূৰ্বে সংশ্লিষ্ট লিপিটোক প্ৰথমে তাৰ নাম আৰু তাৰ স্বতন্ত্ৰতা স্বীকাৰ কৰি আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰোৱে তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা দৰকাৰ। এইদৰে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰোৰ স্বীকৃতি লাভৰ পিছতহে য়ুনিক’ড কনছ’ৰ্টিয়ামেও তাক তালিকাভুক্ত কৰে আৰু encoding কৰে।
আজিৰ দিনত যিহেতু তথ্য প্ৰযুক্তিৰ জগততেই ভাষাৰ ব্যৱহাৰ বেছি তথা যিকোনো প্ৰয়োজনত মানুহে কোনো লিপিৰ (ধৰক অসমীয়া লিপি) বিষয়ে যিকোনো তথ্য আহৰণ তথ্য প্ৰযুক্তিৰ জগতৰ পৰাই সচৰাচৰ কৰে, গতিকে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰোৰ স্বীকৃতি অবিহনে অসমীয়া লিপিক কোনেও এটা স্বতন্ত্ৰ লিপি বুলি নধৰে বা নধৰিব। ফলত বিভিন্ন হাৰ্ডৱেৰ-ছ’ফটৱেৰ সঁজুলি নিৰ্মাণ কোম্পানিকে ধৰি যিকোনো নিৰ্মাতাই অসমীয়া লিপিক স্বতন্ত্ৰ লিপি হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত নকৰিব। লগতে বাংলা লিপিৰ অধীনত ই অন্তৰ্ভুক্ত হোৱাৰ ফলত ইয়াৰ কিছুমান মৌলিক বৈশিষ্ট্য পোৱা নাযাব। গতিকে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰোৰ স্বীকৃতি আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্য্যায়ত অসমীয়া লিপিৰ স্বীকৃতি বুলিব পাৰি।
অসমীয়া লিপিৰ ক্ষেত্ৰত বৰ্তমান হৈ থকা গণ্ডগোলটো হৈছে অসমীয়া লিপিক বাংলা লিপিৰে এটা subset হিচাপে ৰখা হৈছে। এই ভুল হৈ আছে য়ুনিক’ড কনছ’ৰ্টিয়ামত, যিটো কোম্পানিয়ে বৰ্তমান গোটেই বিশ্বৰ লিপি আৰু সেইবোৰৰ আখৰ, চিহ্ন আদিৰ encoding কৰে আৰু সেইমতেই সকলো ইলেকট্ৰনিক সঁজুলিত ব্যৱহৃত হয়। বাংলাভাষীৰ সংখ্যা অসমীয়াৰ বহুগুণ বেছি হোৱাটোৰ লগতে আন কিছুমান ভুল ধাৰণাৰ ফলত এয়া হ’বলৈ পালে বুলি ধৰি লোৱাৰ থল আছে। এই ভুলৰ গুৰিতে হ’ল মাইকেল এভাৰছন (Michael Everson) নামৰ য়ুনিক’ড কনছ’ৰ্টিয়ামৰ পঞ্জীয়কজন। তেওঁক বাৰে বাৰে এই ভুল অসমৰ পৰা আঙুলিয়াই দিয়া সত্ত্বেও আৰু বিস্তাৰিত আৰু আনুষ্ঠানিক পত্ৰ দিয়াৰ পিছতো আঁকৰগোজ হৈ থাকে।
সেয়া যি নহওক, য়ুনিক’ড কনছ’ৰ্টিয়ামত হৈ থকা এই ভুল গুচাবলৈ হ’লে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰোত অসমীয়া লিপি এটা স্বতন্ত্ৰ লিপি হিচাপে স্বীকৃত হ’বই লাগিব।
এইখিনিতে মন কৰিব লগীয়া কথাটো হ’ল আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰোৱে ভাষাৰ ‘লিপিবিলাকৰ প্ৰতিনিধিত্ব আৰু নাম শাখা’টোৰ (ISO-15924) পঞ্জীয়ক সংস্থা হিচাপে য়ুনিক’ড কনছ’ৰ্টিয়ামক দায়িত্ব দি থৈছে। য়ুনিক’ড কনছ’ৰ্টিয়ামে আকৌ পঞ্জীয়ক হিচাপে দায়িত্ব দি থৈছে লিপিৰ বিষয়ত দখল থকা তথা তথ্য প্ৰযুক্তিৰো জ্ঞান থকা ব্যক্তি মাইকেল এভাৰছনক (Michael Everson)।
এতিয়া অসমীয়া প্ৰতিনিধিসকলৰ সৈতে আলোচনাত বহা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মানক ব্যুৰোৰ প্ৰতিনিধিৰ মাজত এই মাইকেল এভাৰছনো আছে। প্ৰকৃততে তেওঁ প্ৰধান ব্যক্তি বুলিলেও ভুল নহয়। তথাপি অন্যান্যসকলৰ মতেও প্ৰাধান্য পোৱাটো নিশ্চিত। লণ্ডনৰ পৰা পোৱা খবৰ মতে, মাইকেল এভাৰছনে এইবাৰ অসমৰ প্ৰতিনিধিকেইজনৰ পৰা পোনপটীয়া ব্যাখ্যা তথা যুক্তি গুৰুত্বসহকাৰে শুনিছে।
অসমৰ দলটোত আছে এমট্ৰনৰ সঞ্চালক এম কে যাদৱ, কটন য়ুনিভাৰ্ছিটিৰ অধ্যাপক শিখৰ শৰ্মা, অসম সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি ড০ ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা আৰু বৰ্তমানৰ সভাপতি পৰমানন্দ ৰাজবংশী।
বিষয়টোত ইমান দিনে দীঘলীয়া যুঁজ দি অহা ব্যক্তি-অনুষ্ঠানৰ লগতে সমগ্ৰ অসমৰ ৰাইজে উৎকণ্ঠাৰে বাট চাই আছে লণ্ডনৰ বৈঠকৰ সিদ্ধান্ত জনাৰ বাবে।
