আমেৰিকাই এজন পাইলট উদ্ধাৰ কৰিবলৈ গৈ দুখন চি-১৩০ সামৰিক বিমান আৰু কেইবাখনো হেলিকপ্টাৰ হেৰুৱাইছে। এই পৰিস্থিতিত জল্পনা-কল্পনাৰ সৃষ্টি হৈছে যে আমেৰিকাই কেৱল পাইলটজনক উদ্ধাৰৰ বাবেই এই বিশাল অভিযান চলাইছিল নে ইয়াৰ উদ্দেশ্য আছিল ইৰাণৰ ইউৰেনিয়াম চুৰি কৰা?
এই সকলোবোৰ জল্পনা-কল্পনাৰ মাজতে ড’নাল্ড ট্ৰাম্পে পুনৰবাৰ ইৰাণক কঠোৰ সকীয়নি দিলে। তেওঁ কয় যে যদিহে হৰমুজ প্ৰণালী মুকলি নহয় তেন্তে ইৰাণ ৰাতিটোৰ ভিতৰতে ধ্বংস হ’ব পাৰে। সোমবাৰে হোৱাইট হাউছত অনুষ্ঠিত হোৱা এক প্ৰেছ ব্রিফিঙত ট্ৰাম্পে কয় যে গোটেই ইৰাণ ৰাতিটোৰ ভিতৰতে শেষ হৈ যাব পাৰে আৰু সেই নিশা কাইলৈ অৰ্থাৎ মঙলবাৰো হ’ব পাৰে।
ট্ৰাম্পে ইৰাণক মঙলবাৰে নিশা ৮ বজালৈকে সময় দিছে হৰমুজ প্ৰণালী মুকলি কৰিবলৈ। মন কৰিবলগীয়া যে ট্ৰাম্পে বিগত সময়ত ইৰাণৰ বাবে এনে কেইবাটাও সময়সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰিছিল। অৱশ্যে ইৰাণে তেওঁলোকক কোনো গুৰুত্ব দিয়া নাই।
ইয়াৰ মাজতে ছ’চিয়েল মিডিয়া পোষ্টৰ জৰিয়তে ইৰাণলৈ নতুন ভাবুকি দিছে ট্ৰাম্পে। তাত তেওঁ লিখিছে, ‘মঙলবাৰ হ’ব বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দিৱস আৰু দলং দিৱস। ইৰাণৰ শক্তি আৰু অসামৰিক আন্তঃগাঁথনি সম্পূৰ্ণৰূপে ধ্বংস হ’ব।’
ইয়াৰ পূৰ্বে মাৰ্চ মাহৰ শেষৰ ফালে ট্ৰাম্পে ইৰাণক হৰমুজৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ ১০ দিনৰ বাবে সময়সীমা দিছিল। পিছত সেই সময়সীমা আৰু ১০ দিন বৃদ্ধি কৰে। সেই সময় ৬ এপ্ৰিলত শেষ হৈছে।
ইয়াৰ পূৰ্বে ৫ এপ্ৰিলত ট্ৰাম্পে ইৰাণক ৪৮ ঘণ্টাৰ সময়সীমা দি কৈছিল, ‘৪৮ ঘণ্টাৰ ভিতৰত যদি কোনো চুক্তি নহয় তেন্তে নৰকৰ বৰষুণ হ’ব।’ সেই পোষ্টটোত তেওঁ ইৰাণক পাগল বুলি অভিহিত কৰিছিল আৰু কুৎসিত ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিছিল।
মন কৰিবলগীয়া যে হৰমুজ প্ৰণালী বন্ধ হোৱাৰ বাবে দেশ-বিদেশ উভয়তে হেঁচাত পৰিছে ট্ৰাম্প। যুদ্ধৰ আগতে এই প্ৰণালীৰ মাজেৰে জাহাজ শান্তিপূৰ্ণভাৱে পাৰ হৈ গৈছিল। কিন্তু এতিয়া ইৰাণে আমেৰিকাৰ বা আমেৰিকাৰ সৈতে জড়িত কোনো দেশৰ জাহাজক এই প্ৰণালীৰ মাজেৰে পাৰ হ’বলৈ দিয়া নাই। এই পৰিস্থিতিত ঘৰুৱা ৰাজনীতিত ট্ৰাম্প সমালোচিত হৈছে। আকৌ, ট্ৰাম্পে হৰমুজক মুকলি কৰি ৰাখিবলৈ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত মিত্ৰতা গঠনৰ কথা কৈছে যদিও কোনো দেশেই ইয়াৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনোৱা নাই।
হৰমুজ প্ৰণালী কি? হৰমুজ প্ৰণালীয়ে পাৰস্য উপসাগৰ আৰু ওমান উপসাগৰক সংযোগ কৰে। ফলত পাৰ্চী উপসাগৰৰ সীমান্তৱৰ্তী বিশ্বৰ আগশাৰীৰ তেল উৎপাদনকাৰী দেশ যেনে ইৰাণ, চৌদি আৰব, সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহী দেশসমূহে তেল যোগানৰ বাবে হৰমুজ প্ৰণালীৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। হৰমুজ প্ৰণালী বৰ বহল নহয়। ইয়াৰ আটাইতকৈ সংকীৰ্ণ বিন্দুত ইয়াৰ বহল মাত্ৰ ৩৩ কিলোমিটাৰ। ফলত প্ৰণালীটো বন্ধ কৰি ৰখাটো সহজ হৈ পৰে।
প্ৰসংগক্ৰমে ২৮ ফেব্ৰুৱাৰীৰ পৰা পশ্চিম এছিয়াত সংঘাত আৰম্ভ হোৱাৰ পৰাই ইৰাণে প্ৰথমে ১০ মাৰ্চলৈকে ৯খন টেংকাৰ আক্ৰমণ কৰিছিল।এই সকলো ৯খন জাহাজতে ভাৰতীয় ক্ৰু আছিল বুলি জনা যায়। তাৰ পিছত ১১ মাৰ্চত ইৰাণে মালবাহী জাহাজত আক্ৰমণৰ সংখ্যা বৃদ্ধি কৰে। গভীৰ নিশা কমেও ৫-৬ খন জাহাজত আক্ৰমণ কৰে।
এই পৰ্যন্ত ১ মাৰ্চত ওমানৰ খাছাব বন্দৰত তেল টেংকাৰ এম টি স্কাইলাইটত সংঘটিত হোৱা আক্ৰমণত কেপ্তেইন আশীষ কুমাৰ আৰু অইলৰ দিলীপ সিঙে প্ৰাণ হেৰুৱাইছিল।ইফালে ওমানৰ মাস্কাটৰ পৰা ৭০ নটিকেল মাইল দূৰত থকা টেংকাৰ এম কে ডি বায়মক আক্ৰমণৰ ফলত অইলৰ দীক্ষিত অমৃতলাল সোলংকিয়ে প্ৰাণ হেৰুৱাইছিল। ইৰাকৰ জলসীমাত আমেৰিকাৰ ছেফ-ছি বিষ্ণু জাহাজত প্ৰাণ হেৰুৱালে দেৱানন্দন প্ৰসাদ সিঙে। জনা যায় যে ইৰাণ যুদ্ধৰ সময়ত সাগৰত প্ৰাণ হেৰুওৱা সকলো নাৱিক ভাৰতীয়। ইয়াকে লৈ ভাৰতেও শেহতীয়াকৈ ক্ষোভ প্ৰকাশ কৰিছে।
