আৰাৱলী পৰ্বতমালা কেৱল এক ভৌগোলিক ভূখণ্ড নহয়, বৰঞ্চ ই এক জটিল আৰু পৰস্পৰ সংযুক্ত পৰিস্থিতিতন্ত্ৰ। সেয়েহে ইয়াক কেৱল এটা নিৰ্দিষ্ট ভৌগোলিক মাপকাঠিৰে (terrain-based yardstick) নিৰ্ধাৰণ কৰিব নোৱাৰি। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গঠন কৰি দিয়া উচ্চস্তৰীয় কমিটীখনে ৩১ আগষ্টত দাখিল কৰা প্ৰতিবেদনত এই গুৰুত্বপূৰ্ণ মত প্ৰকাশ কৰিছে। আৰাৱলীৰ পৰিসীমা, সংৰক্ষণ আৰু ব্যৱস্থাপনাৰ বিষয়টো পুংখানুপুংখভাৱে অধ্যয়ন কৰিবলৈ কমিটীয়ে আগন্তুক ২৮ ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে অতিৰিক্ত ছমাহৰ সময়সীমা বিচাৰিছে। ৭ ছেপ্টেম্বৰ, সোমবাৰে উচ্চতম ন্যায়ালয়ে এই সময়সীমা বৃদ্ধিৰ আৱেদনৰ ওপৰত সিদ্ধান্ত লোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।
আগষ্ট মাহৰ প্ৰথম ভাগত কৰা ক্ষেত্ৰভিত্তিক মূল্যায়ন আৰু বিভিন্ন পক্ষৰ সৈতে কৰা আলোচনাৰ অন্তত কমিটীয়ে প্ৰকাশ কৰিছে যে আৰাৱলী হৈছে পাৰিস্থিতিক, জলতাত্ত্বিক, জৈৱ বৈচিত্ৰ্য আৰু আৰ্থ-সামাজিক মূল্যবোধৰ সৈতে সংযুক্ত এক বিশাল পৰিৱেশ। সেয়েহে, পাহাৰৰ সংজ্ঞাক লৈ পূৰ্বৰ কমিটীয়ে দিয়া কেৱল উচ্চতাভিত্তিক মাপকাঠিৰ সলনি এক বিস্তৃত ‘আৰাৱলী ইক’চিষ্টেম লেণ্ডস্কেপ’ (Aravalli Ecosystem Landscape) পদ্ধতি গ্ৰহণৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে।
এই নতুন পৰিকাঠামোত কেৱল পাহাৰবোৰেই নহয়, বৰঞ্চ বনাঞ্চল, জৈৱ বৈচিত্ৰ্য, জলাশয়, ভূ-গৰ্ভৰ পানী সংৰক্ষণ এলেকা, পৰম্পৰাগত চৰণীয়া পথাৰ, পৱিত্ৰ স্থান আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক গুৰুত্ব থকা অঞ্চলসমূহকো সামৰি লোৱা হ’ব। আলৱাৰ, আজমেৰ আৰু উদয়পুৰ জিলাত ইতিমধ্যে ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক পৰীক্ষণ সম্পন্ন কৰা হৈছে আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত ইছৰ’ আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় ৰিম’ট ছেন্সিং চেণ্টাৰৰ জৰিয়তে এই তথ্যসমূহৰ বৈজ্ঞানিক বৈধতা প্ৰমাণ কৰা হ’ব।
উল্লেখ্য যে, ২০২৫ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত কেন্দ্ৰীয় পৰিৱেশ মন্ত্ৰালয়ে আৰাৱলীৰ নতুন সংজ্ঞাক লৈ গ্ৰহণ কৰা স্থিতিৰ বিৰুদ্ধে ব্যাপক প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি হৈছিল। ইয়াৰ ফলত পাহাৰখনৰ এক বৃহৎ অংশত খনন কাৰ্য চলিব বুলি স্থানীয় লোক আৰু পৰিৱেশবিদসকলে আশংকাত ভুগিছিল। ইয়াৰ পাছতেই চলিত বৰ্ষৰ ৩ জুনত উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বৰ্তমানৰ পাঁচজনীয়া কমিটীখন গঠন কৰি দিছিল। বৰ্তমানলৈকে কমিটীখনে কৃষক, স্থানীয় সম্প্ৰদায়, পৰিৱেশ সংগঠন আৰু খনন খণ্ডৰ সৈতে জড়িত লোকৰ পৰা প্ৰায় ৬৮০ খন আৱেদন লাভ কৰিছে। অৱশ্যে চৰকাৰী বিষয়াৰে গঠিত এই কমিটীখনে কিমান নিৰপেক্ষভাৱে কাম কৰিব পাৰিব তাক লৈ একাংশ পৰিৱেশবিদে পূৰ্বৰে পৰা প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰি আহিছে।
