নিৰ্ধাৰিত নীতি-নিয়ম উলংঘা কৰি ৰাজ্যৰ পৰিবহণ বিভাগে ২০১৯-২৪ বৰ্ষৰ ভিতৰত অসমৰ আঠখন জিলাত ‘শিক্ষানুষ্ঠানৰ বাছ’ৰ অনুজ্ঞাপত্ৰৰ পৰিৱৰ্তে ‘ঠিকাভিত্তিক পৰিবহণ’ৰ (কণ্ট্ৰেক্ট কেৰেজ) অনুজ্ঞাপত্ৰ প্ৰদান কৰিছিল। এই জিলাকেইখন হৈছে ক্ৰমে যোৰহাট, ডিব্ৰুগড়, কোকৰাঝাৰ, ওদালগুৰি, বিশ্বনাথ চাৰিআলি, শ্ৰীভূমি, কামৰূপ (মেট্ৰ’) আৰু ডিমা-হাছাও।
বৃহস্পতিবাৰে ৰাজ্য চৰকাৰে বিধানসভাত দাখিল কৰা ২০২৩-২৪ বৰ্ষৰ কেগৰ ৰাজ্যিক ৰাজহ সম্পৰ্কীয় প্ৰতিবেদনত পৰিবহণ বিভাগৰ এই গুৰুতৰ গাফিলতিৰ তথ্য পোহৰলৈ আহিছে।
কেগৰ প্ৰতিবেদনত উল্লেখ থকা অনুসৰি, “২০১৯-২৪ বৰ্ষৰ ভিতৰত ৰাজ্যৰ আঠখন জিলাত স্কুল বাছসমূহক ‘শিক্ষানুষ্ঠান বাছ’ (EIB) অনুজ্ঞাপত্ৰৰ সলনি ঠিকাভিত্তিক পৰিবহণৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ (Contract Carriage)প্ৰদান কৰাৰ ফলত বাধ্যতামূলক পৰীক্ষাসমূহ সুকৌশলে এৰাই চলা হৈছিল। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ যাতায়াতৰ সুৰক্ষা সুনিশ্চিত কৰাৰ স্বাৰ্থত প্ৰৱৰ্তন কৰা ই.আই.বি. অনুজ্ঞাপত্ৰৰ যি মূল উদ্দেশ্য আছিল, সেয়া ইয়াৰ ফলত সম্পূৰ্ণৰূপে ব্যৰ্থ হৈছে। নিয়মৰ এনে বিচ্যুতিৰ কোনো লিখিত কাৰণ নথকাটোৱে জিলা পৰিবহণ বিষয়া সকলৰ দায়িত্বহীনতা, নিয়ন্ত্ৰণমূলক গাফিলতি আৰু সাম্ভাব্য প্ৰক্ৰিয়াগত অনিয়মৰ প্ৰতি গভীৰ উদ্বেগৰ সৃষ্টি কৰিছে।”
অসমৰ চতুৰ্থ সৰ্বাধিক ৰাজহ সংগ্ৰহকাৰী বিভাগ হিচাপে পৰিচিত পৰিবহণ বিভাগৰ ‘জিলা পৰিবহণ কাৰ্যালয়সমূহৰ কাৰ্যপ্ৰণালী’ৰ ওপৰত চলোৱা এক পৰ্যালোচনাত (Audit) কেইবাটাও গুৰুতৰ বিসংগতি ধৰা পৰিছে। প্ৰতিবেদনখনত বিভাগটোৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যক্ষেত্ৰসমূহত প্ৰণালীগত অদক্ষতা, নীতি-নিয়মৰ ব্যাপক উলংঘন আৰু ৰাজহ লোকচানৰ (Revenue leakage) তথ্য স্পষ্টভাৱে উন্মোচিত হৈছে।
এই হিচাপ পৰীক্ষাত ৰাজ্যৰ আঠখন জিলাত পৰিবহণ বাহনৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ (পাৰ্মিট) প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতো ব্যাপক বিসংগতি পোহৰলৈ আহিছে। তথ্য অনুসৰি, ২০১৯-২৪ বৰ্ষৰ ভিতৰত এই জিলাকেইখনত মুঠ ১,১৯,৩৬৯ খন পঞ্জীয়নভুক্ত বাহনৰ বিপৰীতে মাত্ৰ ২৬,১০৫ খন অনুজ্ঞাপত্ৰহে প্ৰদান কৰা হৈছিল। এই সন্দৰ্ভত প্ৰতিবেদনখনত উল্লেখ কৰা হৈছে যে, “অনুজ্ঞাপত্ৰৰ নিয়ম কঠোৰভাৱে বলবৎ নকৰাৰ ফলতেই ৰাজহৰ বৃহৎ লোকচান, নিয়ন্ত্ৰণহীনতা আৰু অনিয়ন্ত্ৰিত বাণিজ্যিক পৰিবহণ ব্যৱস্থাৰ অস্বাভাৱিক বৃদ্ধি ঘটিছে।
ব্যৱস্থাটোৰ সংস্কাৰৰ বাবে কেগে প্ৰতিবেদনখনত কেইটামান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰামৰ্শ আগবঢ়াইছে:
আন্তঃগাঁথনিৰ উন্নয়ন: ড্ৰাইভিং লাইচেন্স প্ৰদানৰ বাবে চালকৰ পৰীক্ষা আৰু বাহনৰ ফিটনেছ প্ৰমাণপত্ৰ প্ৰদানৰ বাবে উপযুক্ত আন্তঃগাঁথনি গঢ়ি তোলা।
কঠোৰ নিৰীক্ষণ ব্যৱস্থা: ড্ৰাইভিং স্কুল আৰু প্ৰদূষণ পৰীক্ষণ কেন্দ্ৰসমূহক লাইচেন্স প্ৰদান তথা নৱীকৰণ প্ৰক্ৰিয়াটো কঠোৰভাৱে নিৰীক্ষণ কৰা।
শিক্ষানুষ্ঠানৰ বাছৰ সুৰক্ষা: ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ নিৰাপত্তাৰ স্বাৰ্থত শিক্ষানুষ্ঠানৰ বাছসমূহৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ, ফিটনেছ আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ ওপৰত কঠোৰ নিয়ন্ত্ৰণ সাব্যস্ত কৰা।
সংহত ব্যৱস্থাৰ প্ৰৱৰ্তন: বকেয়া কৰ, জৰিমনা, ফিটনেছ পৰীক্ষা, প্ৰদূষণ নিয়ন্ত্ৰণ পৰীক্ষা, বীমা আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ আদিক ইটোৰ লগত সিটো সংযোগ কৰিব পৰাকৈ এক সুশৃংখল আৰু সংহত ব্যৱস্থা (Integrated system) প্ৰৱৰ্তন কৰা, যাতে নিয়ম উলংঘাকাৰীয়ে সহজে সাৰি যাব নোৱাৰে।
ইয়াৰ উপৰিও, প্ৰতিবেদনখনত অসমত বাহনৰ দ্ৰুত বৃদ্ধিৰ তুলনাত পৰিবহণ বিভাগত কৰ্মচাৰীৰ অভাৱৰ দিশটোও গুৰুত্বসহকাৰে উল্লেখ কৰা হৈছে। বৰ্তমান বিভাগটোত ৩০ৰ পৰা ৫৭ শতাংশলৈকে পদ খালী হৈ আছে, যিয়ে বিভাগটোৰ আইন বলবৎকৰণৰ ক্ষমতাত তীব্ৰ বিৰূপ প্ৰভাৱ পেলাইছে বুলি কেগে প্ৰকাশ কৰিছে।
