ৰাষ্ট্ৰীয় ৰাজধানী অঞ্চলত এক প্ৰদূষণমুক্ত আৰু স্বাস্থ্যকৰ পৰিৱেশ গঢ়ি তোলাৰ লক্ষ্যৰে দিল্লীৰ ৰেখা গুপ্তা নেতৃত্বাধীন চৰকাৰে এক অভিলাষী ‘বৈদ্যুতিক বাহন (EV) নীতি‘ত অনুমোদন জনাইছে। সোমবাৰে অনুষ্ঠিত কেবিনেট বৈঠকত গ্ৰহণ কৰা এই নতুন নীতি অনুসৰি, ৩০ লাখ টকা পৰ্যন্ত মূল্যৰ বৈদ্যুতিক গাড়ী ক্ৰয়ৰ ক্ষেত্ৰত গ্ৰাহকৰ পৰা কোনো ধৰণৰ পথ-কৰ (Road Tax) আৰু পঞ্জীয়ন মাচুল (Registration Fee) সংগ্ৰহ কৰা নহ‘ব। মুখ্যমন্ত্ৰী ৰেখা গুপ্তাই সদৰী কৰা মতে, এই নতুন নীতিটো ইতিমধ্যে চূড়ান্ত অনুমোদনৰ বাবে উপ-ৰাজ্যপাল তৰণজিৎ সিং সান্ধুৰ কাৰ্যালয়লৈ প্ৰেৰণ কৰা হৈছে। সকলো ঠিকেই থাকিলে চৰকাৰে অহা ১ জুলাইৰ পৰা এই নীতি কাৰ্যকৰী কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে আৰু ই ২০৩০ চনৰ ৩১ মাৰ্চ পৰ্যন্ত বলবৎ থাকিব। ইয়াৰ জৰিয়তে দিল্লীত স্বচ্ছ আৰু সেউজ যাতায়াত ব্যৱস্থাই দ্ৰুতগতিত প্ৰসাৰ লাভ কৰিব বুলি চৰকাৰে আশা প্ৰকাশ কৰিছে।
কেৱল চাৰিচকীয়া বাহনেই নহয়, চৰকাৰে সকলো শ্ৰেণীৰ বৈদ্যুতিক বাহনৰ বাবে এই নীতিৰ অধীনত আকৰ্ষণীয় ৰাজসাহায্যৰ (Subsidy) ব্যৱস্থা কৰিছে।
নতুন নীতি অনুসৰি বৈদ্যুতিক দুচকীয়া বাহন ক্ৰয় কৰিলে গ্ৰাহকে প্ৰথম বছৰত ৩০ হাজাৰ টকা, দ্বিতীয় বছৰত ২০ হাজাৰ টকা আৰু তৃতীয় বছৰত ১০ হাজাৰ টকাৰ ৰাজসাহায্য লাভ কৰিব। বৈদ্যুতিক তিনিচকীয়া বাহনৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰথম, দ্বিতীয় আৰু তৃতীয় বছৰত ক্ৰমে ৫০ হাজাৰ, ৪০ হাজাৰ আৰু ৩০ হাজাৰ টকাকৈ ৰাজসাহায্য প্ৰদান কৰা হ‘ব। সৰ্বাধিক ৩,৫০০ কিলোগ্ৰাম ওজনৰ মালবাহী ‘এন-১‘ (N-1) শ্ৰেণীৰ বৈদ্যুতিক ট্ৰাক ক্ৰয় কৰিলে গ্ৰাহকে ১ লাখ টকা পৰ্যন্ত ৰাজসাহায্য লাভ কৰিব পাৰিব।
পুৰণি ‘বিএছ-৪‘ (BS-4) বা তাতকৈ পুৰণি চাৰিচকীয়া বাহন স্ক্ৰেপ (Scrap) অৰ্থাৎ ভাঙি পেলাই নতুন বৈদ্যুতিক বাহন ক্ৰয় কৰিলে ১ লাখ টকাৰ এক বিশেষ ‘স্ক্ৰেপিং ইনচেনটিভ‘ প্ৰদান কৰা হ‘ব।
অৱশ্যে চৰকাৰে স্পষ্ট কৰি দিছে যে এই সুবিধাসমূহ কেৱল শূন্য নিৰ্গমন ক্ষমতাসম্পন্ন (Zero Emission) বৈদ্যুতিক বাহনৰ বাবেহে প্ৰযোজ্য হ‘ব। হাইব্ৰিড (Hybrid) বাহনৰ বাবে কোনো ধৰণৰ ৰাজসাহায্য আগবঢ়োৱা নহ‘ব।
এই যুগান্তকাৰী পৰিকল্পনা অনুসৰি ২০২৭ চনৰ ১ জানুৱাৰীৰ পৰা দিল্লীত কেৱল বৈদ্যুতিক অটোৰিক্সাহে পঞ্জীয়ন কৰা হ‘ব। সমান্তৰালভাৱে, নতুন পেট্ৰ‘ল আৰু চিএনজি (CNG) চালিত দুচকীয়া বাহনৰ পঞ্জীয়ন পৰ্যায়ক্ৰমে বন্ধ কৰি ২০২৮ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা কেৱল বৈদ্যুতিক দুচকীয়া বাহনৰ পঞ্জীয়নহে বাধ্যতামূলক কৰা হ‘ব। মুখ্যমন্ত্ৰী ৰেখা গুপ্তাই এই পদক্ষেপক দিল্লীৰ বাবে এক “ঐতিহাসিক দিন” বুলি অভিহিত কৰিছে। আগন্তুক চাৰি বছৰত এই নীতিৰ ফলশ্ৰুতিত প্ৰায় ১৫ হাজাৰ কোটি টকাৰ বিনিয়োগ আৰু অৰ্থনৈতিক লাভালাভ হোৱাৰ চৰকাৰে পূৰ্বানুমান কৰিছে। ইয়াৰে প্ৰায় ৭ হাজাৰ কোটি টকা ৰাজসাহায্য প্ৰদানৰ বাবে আৰু ৮ হাজাৰ কোটি টকা বৈদ্যুতিক বাহনৰ আন্তঃগাঁথনি উন্নয়ন তথা কৰ ৰেহাইৰ নামত ব্যয় কৰা হ‘ব।
সমগ্ৰ দিল্লী চহৰত ৩২ হাজাৰ বৈদ্যুতিক বাহন চাৰ্জিং পইণ্ট স্থাপনৰ এক সুবৃহৎ লক্ষ্য নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে আৰু ইয়াৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় ভূমিও ইতিমধ্যে চিনাক্ত কৰা হৈছে। গ্ৰাহকসকলে যাতে কোনো অসুবিধা নোহোৱাকৈ সহজে এই ৰাজসাহায্যৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰে, তাৰ বাবে স্থানীয় বাসিন্দাৰ প্ৰমাণপত্ৰৰ (Nativity) ভিত্তিত এক সুকীয়া আৰু নিৰ্দিষ্ট অনলাইন প‘ৰ্টেল (Online Portal) মুকলি কৰা হ‘ব।
এই নীতিৰ অধীনত দুচকীয়া, তিনিচকীয়া আৰু চাৰিচকীয়া বাহনৰ লগতে পাতল বাণিজ্যিক মালবাহী বাহন আৰু গ্ৰামীণ সেৱা বাহনসমূহকো সামৰি লোৱা হৈছে। আটাইতকৈ উল্লেখনীয় দিশটো হ‘ল, ৰাজসাহায্য লাভ কৰিবলগীয়া বাহনৰ সংখ্যাৰ ওপৰত চৰকাৰে কোনো ধৰণৰ উৰ্ধসীমা নিৰ্ধাৰণ কৰা নাই। চহৰখনত বৈদ্যুতিক বাহনৰ বহুল ব্যৱহাৰ বৃদ্ধি কৰা, চাৰ্জিং আন্তঃগাঁথনি সুদৃঢ় কৰা, পুৰণি বাহন ভঙা কাৰ্যসূচীক ত্বৰান্বিত কৰা আৰু যান-বাহনৰ পৰা হোৱা প্ৰদূষণ লক্ষণীয়ভাৱে হ্ৰাস কৰাই হৈছে এই যুগান্তকাৰী নীতিৰ মূল উদ্দেশ্য।
