পৰিবেশবিদ যাদৱ পায়েঙে কাজিৰঙাৰ আশে-পাশে থকা ১ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘ্যৰ পৰিৱেশ সংবেদনশীল অঞ্চল বা ইক’-চেন্সিটিভ জ’ন (ই এছ জেড) পুনৰ বিবেচনা কৰিবলৈ অসম তথা কেন্দ্ৰ চৰকাৰক আহ্বান জনাইছে। তেওঁ সংকীৰ্ণ সুৰক্ষামূলক আৱৰণে বানপানীৰ সময়ত বন্যপ্ৰাণীৰ চলাচল কৰাত পৰ্যাপ্ত স্থানৰ অভাৱ সৃষ্টি কৰিব পাৰে বুলি সকীয়াই দিছে।
কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান আৰু ব্যঘ্ৰ সংৰক্ষিত বনাঞ্চলৰ চাৰিওফালে বিজ্ঞানসন্মতভাৱে নিৰ্ধাৰিত ১ কিলোমিটাৰ পৰিৱেশ সংবেদশীল অঞ্চল বিচাৰি অসমে কেন্দ্ৰৰ কাষ চাপিব বুলি মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰাৰ কেইদিনমান পিছতে ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্বেয়াৰ কৰা এটা ভিডিঅ’ত পায়েঙে এই উদ্বেগ প্ৰকাশ কৰে।
পায়েঙে কয় যে জ’নটো হ্ৰাস কৰিলে বন্যপ্ৰাণীৰ বাবে গুৰুতৰ প্ৰত্যাহ্বানৰ সৃষ্টি হ’ব, বিশেষকৈ যেতিয়া বাৰ্ষিক বানপানীৰ সময়ত জীৱ-জন্তুবোৰে কাৰ্বি আংলং পাহাৰৰ ওখ ঠাই বিচাৰি কাজিৰঙাৰ পৰা ওলাই যায়।
তেওঁ প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰে যে যদিহে সংৰক্ষিত অঞ্চলৰ ওচৰত উন্নয়নমূলক কাম-কাজ সম্প্ৰসাৰিত হয় তেন্তে স্থানচ্যুত জীৱ-জন্তুৱে কেনেকৈ নিৰাপদ পথ বিচাৰি পাব।
“যদি ১০ কিলোমিটাৰ ব্যাসাৰ্ধৰ ভিতৰত, ঠিক ১ কিলোমিটাৰলৈকে কাম কৰা হয়, তেন্তে তাত থকা বন্যপ্ৰাণীসমূহে বহু সমস্যাৰ সন্মুখীন হ’ব।” পায়েঙে কয় যে মানৱ কাৰ্যকলাপক উদ্যানখনৰ ওচৰলৈ অনাৰ পৰিৱেশগত পৰিণতিৰ বিষয়ে সতৰ্কতাৰে বিবেচনা কৰাৰ প্ৰয়োজন।
৮ আগষ্টত বোকাখাত ভ্ৰমণৰ সময়ত প্ৰথমে এই প্ৰস্তাৱ ঘোষণা কৰা শৰ্মাই এই পদক্ষেপক কেৱল “সংকোচন” বুলিয়েই চোৱা উচিত নহয় বুলি কৈছে।
মুখ্যমন্ত্ৰীয়ে কয় যে বৰ্তমানৰ ১০ কিলোমিটাৰ নিষেধাজ্ঞাটো ত্ৰুটিপূৰ্ণ ব্যৱস্থা কাৰণ কাজিৰঙাৰ পৰিৱেশ সংবেদশীল অঞ্চলে এতিয়াও চূড়ান্ত অধিসূচনা লাভ কৰা নাই, আৰু ৰাজ্যখনে দুমাহৰ ভিতৰত কেন্দ্ৰত বিজ্ঞানসন্মতভাৱে প্ৰস্তুত কৰা প্ৰস্তাৱ দাখিল কৰাৰ মনস্থ কৰিছে।
আইনী স্থিতিয়ে অৱশ্যে বিষয়টোক অধিক জটিল কৰি তুলিছে। ২০২৬ চনৰ ১২ মাৰ্চত দিয়া ৰায়দানত গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়ে লিপিবদ্ধ কৰিছে যে অসম চৰকাৰে কাজিৰঙাৰ কোনো চূড়ান্ত ই পৰিৱেশ সংবেদশীল অঞ্চলৰ অধিসূচনা বা খচৰা প্ৰস্তাৱ কেন্দ্ৰত দাখিল কৰা নাই।
ফলস্বৰূপে ১০ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘ্যৰ পৰিৱেশ সংবেদশীল অঞ্চল ব্যৱস্থাটো বাহাল থাকিল। আদালতে উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ নিৰ্দেশনাৰ কথাও উল্লেখ কৰে যে য’ত বিস্তৃত পৰিৱেশ সংবেদশীল অঞ্চলৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে যদিও চূড়ান্তকৰণৰ বাবে অপেক্ষা কৰি আছে।
২০২২ চনৰ ৩ জুনত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ আদেশত সংৰক্ষিত বনাঞ্চল, ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান আৰু বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্যৰ চাৰিওফালে নূন্যতম ১ কিলোমিটাৰ পৰিৱেশ সংবেদশীল অঞ্চল নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল।
কিন্তু আদালতে ইতিমধ্যে নিৰ্ধাৰণ বা প্ৰস্তাৱ কৰা ঠাইত বিস্তৃত সুৰক্ষামূলক আৱৰণৰ ব্যৱস্থাও কৰিছিল, আনহাতে পৰৱৰ্তী আদেশে মূল নিৰ্দেশনাৰ দিশসমূহ সংশোধন কৰিছিল। কেন্দ্ৰীয় পৰিৱেশ মন্ত্ৰালয়েও একেদৰেই ব্যাখ্যা কৰিছে যে পৰিৱেশ সংবেদশীল অঞ্চলৰ প্ৰস্তাৱসমূহ চূড়ান্ত অধিসূচনা জাৰি কৰাৰ পূৰ্বে পৰীক্ষা কৰা হয়।
পায়েঙে কাজিৰঙাক “জাতীয় সম্পদ” বুলি অভিহিত কৰে যাৰ পৰিৱেশগত গুৰুত্ব অসমৰ বাহিৰতো বিস্তৃত। তেওঁ মানব-বন্যপ্ৰাণীৰ সংঘাতৰ সমাধান আৰু বতৰৰ দুৰ্যোগৰ সময়ত উদ্যানৰ বাহিৰলৈ জীৱ-জন্তুৰ চলাচল সুৰক্ষিত কৰাৰ বাবে দীৰ্ঘম্যাদী কৌশলৰ আহ্বান জনায়।
“প্ৰকৃতিৰ পথবোৰ প্ৰকৃতিৰে পথ,” পায়েঙে লগতে কয়, “প্ৰকৃতিতকৈ ডাঙৰ কোনো শক্তি নাই।”
এই বিষয়টোৱে প্ৰশাসনিক সীমা নিৰ্ধাৰণ, উন্নয়ন, আইনী সুৰক্ষা আৰু কাজিৰঙাৰ বন্যপ্ৰাণীয়ে ব্যৱহাৰ কৰা পৰিৱেশগত কৰিডৰক লৈ প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে।
