কেবিনেট সচিবালয়ে জ্যেষ্ঠ উপ-নিৰ্বাচন আয়ুক্ত (ডি ই চি) মণিষ গাৰ্গৰ অসৎ আচৰণৰ অভিযোগ সন্দৰ্ভত নিৰ্বাচন আয়ুক্ত সুখবীৰ সান্ধু আৰু বিবেক যোশীয়ে কেবিনেট সচিবলৈ লিখা পত্ৰসমূহ মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত জ্ঞানেশ কুমাৰৰ কাৰ্যালয়লৈ প্ৰেৰণ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও কৰ্মচাৰী আৰু প্ৰশিক্ষণ বিভাগলৈ সেইবোৰ প্ৰেৰণ কৰা হৈছিল। তথ্যৰ অধিকাৰ (আৰ টি আই) আবেদনৰ জৰিয়তে এই তথ্য লাভ কৰা হৈছে।
আবেদনৰ উত্তৰত প্ৰকাশ পোৱা এক নথিত দেখা গৈছে যে ৩ আগষ্টত সচিবালয়ে মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত জ্ঞানেশ কুমাৰৰ পৰা চিঠিসমূহৰ সন্দৰ্ভত তেওঁৰ মতামত বিচৰাৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল। আনহাতে, ৪ আগষ্টত উল্লেখ কৰা হৈছিল যে আয়ুক্তসকলৰ পৰা অহা চিঠিসমূহ তেওঁলোকৰ ব্যক্তিগত মতামতহে আছিল আৰু ভাৰতৰ নিৰ্বাচন আয়োগৰ আনুষ্ঠানিক যোগাযোগ নাছিল।
দুয়োগৰাকী আয়ুক্তৰ প্ৰতি একমাত্ৰ সঁহাৰি আছিল তেওঁলোকৰ চিঠি পোৱা বুলি প্ৰাপ্তি স্বীকাৰ কৰা। ৫ আগষ্টৰ প্ৰাপ্তি স্বীকাৰ কৰা পত্ৰসমূহৰ কপি কৰ্মচাৰী আৰু প্ৰশিক্ষণ বিভাগৰ প্ৰতিষ্ঠানিক বিষয়া, কৰ্মচাৰী আৰু প্ৰশিক্ষণ বিভাগৰ সচিব আৰু মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্তৰ প্ৰধান ব্যক্তিগত সচিবক প্ৰেৰণ কৰা হৈছিল।
আৰটিআইৰ উত্তৰত দেখা গৈছে যে মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্তলৈও ইয়াৰ কপি প্ৰেৰণ কৰা হৈছিল। পূৰ্বে বাতৰিত প্ৰকাশ পাইছিল যে কেবিনেট সচিবে চিঠিসমূহৰ ওপৰত কোনো ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰা নাছিল কাৰণ সেইবোৰ পত্ৰ নিৰ্বাচন আয়োগে লিখা নাছিল, বৰঞ্চ আয়ুক্ত দুজনে ব্যক্তিগত ক্ষমতাৰ আওতাত লিখিছিল।
স্বচ্ছতা কৰ্মী কমোডৰ লোকেশ বাট্ৰা (অৱসৰপ্ৰাপ্ত)ক আৰ টি আই আইনৰ অধীনত প্ৰকাশ কৰা নথি-পত্ৰত দেখা গৈছে যে ৪ আগষ্টৰ টোকাত সচিবালয়ে উল্লেখ কৰিছে যে যিকোনো পদক্ষেপক সাংবিধানিক সংস্থাত “হস্তক্ষেপ বুলি ধৰিব পাৰি”। ইয়াৰ উপৰিও সংশ্লিষ্ট বিষয়া গাৰ্গৰ ওপৰত ভৱিষ্যতে সিদ্ধান্ত লোৱাৰ বাবে বিষয়টো কৰ্মচাৰী আৰু প্ৰশিক্ষণ বিভাগৰ ওচৰত ৰেকৰ্ডত ৰখাৰ পৰামৰ্শ আগবঢ়ায়।
প্ৰায় একেধৰণৰ পত্ৰসমূহ যোৱা ২৯ জুলাইত কেবিনেট সচিব টিভি সোমানাথনলৈ প্ৰেৰণ কৰা হৈছিল। সান্ধুৰ পত্ৰৰ সৈতে ২৮ জুলাইত গাৰ্গে জাৰি কৰা নিৰ্দেশৰ প্ৰতিলিপিও আছিল, য’ত তেওঁ আৰু নিৰ্বাচন আয়োগৰ অন্যান্য বিষয়াসকলৰ বাবে কামৰ দায়িত্ব আবণ্টন দিছিল, যাৰ ভিতৰত আছিল আই টিৰ সঞ্চালক প্ৰধান সীমা খান্না আৰু ডি ই চি সঞ্জয় কুমাৰ।
বাতৰি অনুসৰি গাৰ্গে খান্নাৰ অধীনত আই টি বিভাগৰ ফাইলৰ নিৰ্দেশনা সলনি কৰাৰ সিদ্ধান্তক লৈ চিন্তিত হৈ পৰিছিল আয়ুক্তসকল। ইয়াৰ পূৰ্বে ফাইলবোৰ কুমাৰৰ হাতলৈ গৈছিল।
কেবিনেট সচিবলৈ লিখা গোপনীয় পত্ৰত আয়ুক্তসকলে কয় যে গাৰ্গক ২৮ জুলাইত প্ৰশাসন সংমণ্ডলৰ অতিৰিক্ত দায়িত্ব দিয়া হৈছিল, আনহাতে ডি ই চি ভানু প্ৰকাশ য়েতুৰু ৯ আগষ্টলৈকে ছুটীত আছিল। তেওঁলোকে কয় যে কেই ঘণ্টামানৰ ভিতৰতে তেওঁ তেওঁৰ জ্যেষ্ঠ আৰু সমতুল্য বিষয়াসকলক সামৰি কাম-আবণ্টনৰ আদেশ জাৰি কৰে। এই সিদ্ধান্ত সন্দৰ্ভত আয়ুক্তসকলৰ লগত কোনো আলোচনা কৰা হোৱা নাছিল বুলি পত্ৰসমূহত উল্লেখ কৰা হৈছে। দুয়োজনে ২০২৩ চনৰ চিইচি/ইচি আইনখনৰ ১৮(১) আৰু ১৮(২) ধাৰা উল্লেখ কৰে। যোশীয়ে লগতে কয় যে তেওঁ প্ৰশাসন সংমণ্ডলৰ পৰা বিচৰা এটা ফাইল প্ৰদান কৰা হোৱা নাছিল।
“গ্ৰহণ কৰা পদক্ষেপ” সন্দৰ্ভত বাট্ৰাৰ প্ৰশ্নৰ উত্তৰত কেবিনেট সচিবালয়ৰ তথ্য বিষয়াই প্ৰাপ্তি স্বীকাৰ আৰু সমৰ্থিত তথ্য তালিকা প্ৰস্তুত কৰে।
চিঠিবোৰ, আৰু সঁহাৰিটো তাৎপৰ্যপূৰ্ণ কাৰণ ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছৰ তদন্তৰ পিছত খান্না আৰু আই টি বিভাগ এক বিতৰ্কৰ কেন্দ্ৰবিন্দুত আছে যে খান্নাই প্ৰস্তুত কৰা আৰু নিৰ্বাচন আয়োগে অনুমোদন জনোৱা নতুন আই টি প্ৰট’কল/চিষ্টেমে নাম যোগ বা মচি পেলোৱাৰ বাবে দায়বদ্ধ নিৰ্বাচনী পঞ্জীয়ন বিষয়াৰ (ই আৰ অ’) দৰে লোকসকলৰ পৰাই নিৰ্বাচকৰ ডাটাবেছ (ৰোল) বন্ধ কৰি দিয়ে।
ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছৰ তদন্তত নিৰ্বাচন আয়ুক্তৰ মাজত মতানৈক্য থকাৰ কথাও প্ৰকাশ পাইছে আৰু যোশী আৰু সান্ধুৱে চিইচি কুমাৰৰ লগত কেইবাবাৰো মতানৈক্য প্ৰকাশ কৰিছিল। নিৰ্বাচন আয়োগে এই কথা অস্বীকাৰ কৰি কৈছিল যে সকলো সিদ্ধান্ত হয় সৰ্বসন্মতিক্ৰমে লোৱা হৈছিল নহয় নিয়ম অনুসৰি সংখ্যাগৰিষ্ঠতাৰে লোৱা হৈছিল।
