ভাৰতবৰ্ষৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠানৰ ইতিহাসত পোন প্ৰথমবাৰৰ বাবে অসমৰ এখন বিশ্ববিদ্যালয়ে ইয়াৰ নিজৰ উপাচাৰ্যগৰাকীকে প্ৰদান কৰিলে ‘প্ৰফেছৰৰ’ সন্মান।
অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ এক বৃহৎ সংখ্যক শিক্ষাৰ্থী, শিক্ষক তথা কৰ্মচাৰীয়ে উপাচাৰ্য ড০ কমল মল্ল বুজৰবৰুৱাই হঠাতে তেওঁৰ নামৰ আগত ‘প্ৰফেছৰ’ (অধ্যাপক)লিখিবলৈ লোৱাত আশ্চৰ্যচকিত হৈ পৰে।
উপাচাৰ্যগৰাকীৰ নামৰ সৈতে অধ্যাপক লিখা কথাটোৱেই স্বাভাৱিকতেই সকলোকে আচৰিত কৰি তুলিছে কিয়নো ড০ বুজৰবৰুৱা কেতিয়াও শিক্ষকেই নাছিল।
এগ্ৰিকালশ্যাৰেল ৰিচাৰ্ছ চাৰ্ভিছ(এ আৰ এছ)ৰ ১৯৭৭ বৰ্ষৰ বিষয়াগৰাকীয়ে ইণ্ডিয়ান কাউন্সিল অফ এগ্ৰিকালশ্যাৰেল ৰিচাৰ্ছ (আই চি এ আৰ)ৰ বিভিন্ন পদত কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। ২০০৯ চনৰ জুলাইত অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ উপাচাৰ্য হিচাপে যোগদান কৰাৰ আগতে তেওঁ নতুন দিল্লীত থকা আইচিএআৰ’ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ত ডেপুটি ডিৰেক্টৰ জেনেৰেল (এনিমেল চায়েন্স) পদত কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।
উপাচাৰ্যগৰাকীয়ে তেওঁৰ নামৰ আগত ‘প্ৰফেছৰ’ লিখা বিষয়টো প্ৰথম পোহৰলৈ আহে যেতিয়া যোৱা ২৭ আৰু ২৮ ফেব্ৰুৱাৰিত অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ গুৱাহাটী চৌহদত অনুষ্ঠিত হোৱা এখন আন্তৰ্জাতিক আলোচনা চক্ৰৰ বাবে আমন্ত্ৰণী পত্ৰ বিতৰণ কৰা হৈছিল।
এই প্ৰতিবেদকে অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ উপাচাৰ্যৰ সৈতে যোগাযোগ কৰাত এই সন্দৰ্ভত তেওঁ কয় যে প্ৰায় দুমাহ পূৰ্বে বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ শৈক্ষিক পৰিষদে (একাডেমিক কাউন্সিল) তেওঁক ‘প্ৰফেছৰশ্বিপ’ প্ৰদানৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। তাৎপৰ্যপূৰ্ণভাৱে, উপাচাৰ্যগৰাকী নিজেই হৈছে শৈক্ষিক পৰিষদখনৰ অধ্যক্ষ।
‘’ইয়াত কি ভুল হ’ব পাৰে? এতিয়াতো মানুহে মোলৈ অধ্যাপক বুজৰবৰুৱা বুলি সম্বোধন কৰি পত্ৰ প্ৰেৰণ কৰি আছে,’’ এইদৰে যুক্তি দাঙি ধৰি উপাচাৰ্যগৰাকীয়ে দাবী কৰে যে শৈক্ষিক পৰিষদৰ সদস্যসকলৰ যিকোনো ব্যক্তিকে এনেদৰে প্ৰফেছৰশ্বিপ প্ৰদান কৰাৰ সম্পূৰ্ণ অধিকাৰ আছে।
আনহাতে, ১৯৬৯ চনৰ ২ জানুৱাৰিত অসম ৰাজপত্ৰত জাৰি কৰা অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয় আইন, ১৯৬৮ অনুসৰি যিকোনো ব্যক্তিকে ‘প্ৰফেছৰশ্বিপ’ প্ৰদান কৰাৰ বাবে শৈক্ষিক পৰিষদক ক্ষমতা প্ৰদানৰ কোনো কথা উল্লেখ কৰা নাই।
অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয় আইনৰ ৩(বি) অনুসৰি শৈক্ষিক পৰিষদে বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ ‘শিক্ষক শ্ৰেণী’ক প্ৰফেছৰশ্বিপ, এছোচিয়েট প্ৰফেছৰশ্বিপ আৰু এছিষ্টেন্ট প্ৰফেছৰশ্বিপ প্ৰদানৰ পৰামৰ্শ দিব পাৰে। ইয়াত যিকোনো ব্যক্তিক ‘নিয়ম বহিৰ্ভুতভাৱে প্ৰফেছৰশ্বিপ’প্ৰদানৰ কথা কোৱা হোৱা নাই।
আভিধানিক সংজ্ঞা অনুসৰি এগৰাকী প্ৰফেছৰ হৈছে এগৰাকী কৃতী তথা স্বীকৃত শিক্ষাবিদ। বেছিভাগ কমনৱেলথ ৰাষ্ট্ৰ আৰু সেইদৰে উত্তৰ য়ুৰোপত প্ৰফেছৰ হৈছে এখন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ সৰ্বোচ্চ শৈক্ষিক পদ।
